Câu 1 · Trắc nghiệm
Phần I — Trắc nghiệm nhiều lựa chọn (3,0 điểm)
Mỗi câu chỉ có một đáp án đúng. Mỗi câu đúng được 0,25 điểm.
Câu 1. Điện áp hiệu dụng của lưới điện hạ áp dùng trong sinh hoạt ở Việt Nam là
Đáp án:
A. 220 V.
Câu 2 · Trắc nghiệm
Câu 2. Khi truyền tải điện năng đi xa, người ta sử dụng điện áp cao chủ yếu nhằm
Đáp án:
C. giảm hao phí điện năng trên đường dây truyền tải.
Câu 3 · Trắc nghiệm
Câu 3. Đơn vị đo điện trở là
Đáp án:
B. ôm (Ω).
Câu 4 · Trắc nghiệm
Câu 4. Trong mạch điện ở mức cơ bản, tụ điện có đặc tính
Đáp án:
D. ngăn dòng điện một chiều và cho dòng điện xoay chiều đi qua.
Câu 5 · Trắc nghiệm
Câu 5. Điốt bán dẫn có tính chất cơ bản là
Đáp án:
B. chỉ cho dòng điện đi qua theo một chiều từ anốt sang catốt.
Câu 6 · Trắc nghiệm
Câu 6. Tranzito là linh kiện bán dẫn có
Đáp án:
A. ba cực, được dùng để khuếch đại và đóng cắt (chuyển mạch) tín hiệu điện.
Câu 7 · Trắc nghiệm
Câu 7. Vì sao khi truyền tải cùng một công suất điện đi xa, việc nâng cao điện áp lại làm giảm tổn hao trên đường dây?
Đáp án:
C. Vì với cùng một công suất truyền tải, điện áp càng cao thì dòng điện trên dây càng nhỏ, mà hao phí trên dây tỉ lệ với bình phương dòng điện nên hao phí giảm.
Câu 8 · Trắc nghiệm
Câu 8. Cuộn cảm trong mạch điện có tính chất cơ bản là
Đáp án:
D. chống lại sự biến thiên của dòng điện chạy qua nó, tích trữ năng lượng dưới dạng từ trường.
Câu 9 · Trắc nghiệm
Câu 9. Đường dây truyền tải điện siêu cao áp Bắc – Nam của nước ta có cấp điện áp
Đáp án:
C. 500 kV.
Câu 10 · Trắc nghiệm
Câu 10. Máy biến áp được sử dụng để
Đáp án:
A. biến đổi điện áp của dòng điện xoay chiều.
Câu 11 · Trắc nghiệm
Câu 11. Áptômát (cầu dao tự động) lắp trong tủ điện của gia đình có tác dụng chính là
Đáp án:
D. tự động ngắt mạch điện khi xảy ra quá tải hoặc ngắn mạch, bảo vệ an toàn cho hệ thống điện và người sử dụng.
Câu 12 · Trắc nghiệm
Câu 12. Một điện trở có ba vạch màu đầu tiên lần lượt là: nâu (số 1), đen (số 0), đỏ (hệ số nhân 10²). Giá trị của điện trở này là
Đáp án:
B. 1 000 Ω.
Câu 13 · Đúng / Sai
Phần II — Trắc nghiệm đúng–sai (2,0 điểm)
Mỗi câu 1,0 điểm, gồm 4 ý a), b), c), d). Điểm được tính lũy tiến theo số ý trả lời đúng: đúng 1 ý được 0,1 điểm; đúng 2 ý được 0,25 điểm; đúng 3 ý được 0,5 điểm; đúng cả 4 ý được 1,0 điểm.
Câu 1. Về hệ thống điện quốc gia và an toàn điện, xét tính đúng – sai của các khẳng định sau:
a) Hệ thống điện quốc gia gồm các khâu: sản xuất điện năng, truyền tải điện năng, phân phối điện năng và tiêu thụ điện năng.
Đáp án:
Đúng
Câu 14 · Đúng / Sai
b) Điện áp truyền tải càng cao thì hao phí điện năng trên đường dây càng lớn.
Đáp án:
Sai
Câu 15 · Đúng / Sai
c) Trước khi sửa chữa, thay thế thiết bị điện trong gia đình, cần ngắt nguồn điện (cắt áptômát/cầu dao) và kiểm tra chắc chắn thiết bị đã mất điện.
Đáp án:
Đúng
Câu 16 · Đúng / Sai
d) Khi cầu chì bị đứt, có thể thay tạm bằng một sợi dây đồng bất kì có sẵn trong nhà để tiếp tục sử dụng điện.
Đáp án:
Sai
Câu 17 · Đúng / Sai
Câu 2. Về lắp ráp một mạch đèn LED đơn giản dùng nguồn một chiều 9 V, xét tính đúng – sai của các khẳng định sau:
a) Hai điện trở mắc nối tiếp có điện trở tương đương bằng tổng các điện trở thành phần.
Đáp án:
Đúng
Câu 18 · Đúng / Sai
b) Điốt phát quang (LED) cần được mắc đúng chiều cực tính và thường được mắc nối tiếp với một điện trở để hạn chế dòng điện qua nó.
Đáp án:
Đúng
Câu 19 · Đúng / Sai
c) Một học sinh mắc trực tiếp LED (có điện áp định mức khoảng 2 V) vào nguồn 9 V mà không qua điện trở hạn dòng và cho rằng làm như vậy LED sẽ sáng bền hơn.
Đáp án:
Sai
Câu 20 · Đúng / Sai
d) Một học sinh cho rằng tụ điện phân cực có thể mắc ngược các cực (+), (−) trong mạch mà vẫn hoạt động bình thường, không gây hư hỏng gì.
Đáp án:
Sai
Câu 21 · Tự luận
Phần III — Trắc nghiệm trả lời ngắn (2,0 điểm)
Mỗi câu 0,5 điểm. Chỉ ghi đáp án ngắn gọn (tên đơn vị, tên linh kiện hoặc con số cụ thể).
Câu 1. Đơn vị đo điện dung của tụ điện là gì?
Chưa có đáp án mẫu.
Giải thích:
Fara (F).
Câu 22 · Tự luận
Câu 2. Linh kiện bán dẫn chỉ cho dòng điện đi qua theo một chiều (thường dùng để chỉnh lưu) có tên gọi là gì?
Chưa có đáp án mẫu.
Giải thích:
Điốt.
Câu 23 · Tự luận
Câu 3. Hai điện trở R1 = 10 Ω và R2 = 15 Ω được mắc nối tiếp với nhau. Điện trở tương đương của đoạn mạch là bao nhiêu ôm?
Chưa có đáp án mẫu.
Giải thích:
25 Ω (10 + 15 = 25).
Câu 24 · Tự luận
Câu 4. Một bóng đèn có ghi 220 V – 110 W được mắc vào lưới điện 220 V. Cường độ dòng điện chạy qua bóng đèn là bao nhiêu ampe?
Chưa có đáp án mẫu.
Giải thích:
0,5 A (110/220 = 0,5).
Câu 25 · Tự luận
Phần IV — Tự luận (3,0 điểm)
Bài 1 (1,5 điểm). Đọc tình huống sau: Trong một gia đình, dây điện của chiếc quạt bàn đã bị hở lõi đồng do chuột cắn nhưng vẫn được quấn tạm bằng băng dính vải và dùng tiếp. Ổ cắm ở góc phòng đang cắm đồng thời ấm siêu tốc, nồi cơm điện và lò vi sóng qua một ổ nối dài rẻ tiền. Khi bóng đèn bị cháy, một thành viên trong nhà trèo lên ghế thay bóng ngay trong lúc công tắc vẫn đang bật và tay còn ướt sau khi rửa chén.
a) (0,75 điểm) Chỉ ra các nguy cơ mất an toàn điện trong tình huống trên và hậu quả có thể xảy ra của từng nguy cơ.
b) (0,75 điểm) Đề xuất các biện pháp khắc phục và phòng ngừa để sử dụng điện an toàn trong gia đình đó; đồng thời giải thích vai trò của áptômát (hoặc cầu chì) và của việc nối đất cho các thiết bị có vỏ kim loại trong việc bảo vệ an toàn.
Chưa có đáp án mẫu.
Giải thích:
a) 3 nguy cơ: dây hở lõi quấn băng vải (điện giật, chập cháy); nhiều thiết bị công suất lớn chung ổ nối dài kém chất lượng (quá tải, nóng chảy, hỏa hoạn); thay bóng khi công tắc bật, tay ướt (điện trở cơ thể giảm, điện giật nguy hiểm).
b) Thay mới đoạn dây hở; phân chia tải hợp lí, ổ riêng đúng công suất; sửa chữa phải ngắt áptômát, lau khô tay, đứng trên vật cách điện; áptômát/cầu chì tự ngắt khi quá tải/ngắn mạch; nối đất giúp dòng rò truyền xuống đất thay vì qua cơ thể người.
Câu 26 · Tự luận
Bài 2 (1,5 điểm).
a) (0,75 điểm) Trình bày vai trò của hệ thống điện quốc gia đối với đời sống và sản xuất. Giải thích vì sao điện năng từ nhà máy điện phải được nâng áp trước khi truyền tải đi xa và hạ áp trước khi cấp cho các hộ tiêu thụ.
b) (0,75 điểm) Một học sinh thiết kế mạch đèn LED đơn giản: nguồn điện một chiều 9 V, một LED có điện áp làm việc 2 V và dòng điện định mức 20 mA, mắc nối tiếp với một điện trở hạn dòng. Hãy tính giá trị điện trở hạn dòng cần dùng và giải thích điều gì xảy ra nếu bỏ điện trở này ra khỏi mạch.
Chưa có đáp án mẫu.
Giải thích:
a) Cung cấp điện ổn định, liên tục cả nước; liên kết các nhà máy và các miền, điều hòa phụ tải, nâng cao độ tin cậy; nâng áp để giảm hao phí (cùng công suất, điện áp cao thì dòng nhỏ); hạ áp vì thiết bị dân dụng dùng 220 V/380 V, điện áp truyền tải hàng trăm kV vượt giới hạn an toàn.
b) Điện áp trên điện trở = 9 - 2 = 7 V; R = 7/0,02 = 350 Ω (thực tế chọn 330 Ω hoặc 390 Ω); bỏ điện trở thì gần như toàn bộ 9 V đặt lên LED 2 V, dòng tăng vọt, LED cháy gần như ngay lập tức, có thể quá tải nguồn.