Lên lớp 7, em không còn là "em út" của trường trung học cơ sở nữa. Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp năm nay cũng vì thế mà đi sâu hơn một bước: từ khám phá bản thân ở lớp 6 sang phát triển bản thân bằng mục tiêu và kế hoạch; từ những cảm xúc bỡ ngỡ ngày đầu chuyển cấp sang học cách kiên trì và kiểm soát cảm xúc của chính mình; từ làm quen bạn mới sang giao tiếp, ứng xử văn minh — cả ngoài đời lẫn trên mạng xã hội — và bắt đầu tham gia những hoạt động đầu tiên vì cộng đồng. Đề kiểm tra giữa kỳ 1 Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 dưới đây do ClassOn biên soạn dùng chung cho các bộ sách, gồm 20 câu, làm bài trong 60 phút: Phần I có 16 câu trắc nghiệm nhiều lựa chọn (4,0 điểm) và Phần II có 4 câu tự luận dạng bài tập tình huống, liên hệ bản thân (6,0 điểm), bao quát bốn chủ đề mở đầu năm học lớp 7.
Bài viết này in trọn bộ cho em: ma trận đề, toàn bộ đề bài, bảng đáp án nhanh, giải thích chi tiết từng câu trắc nghiệm, gợi ý chấm từng câu tự luận theo từng bước điểm và thang điểm đầy đủ để em tự đối chiếu sau khi làm. Điểm cần lưu ý nhất của đề này là các tình huống đều "rất lớp 7": một bạn bị điểm kém liền trút giận lên em nhỏ ở nhà, một bạn bị đăng ảnh trêu chọc lên mạng xã hội, một nhóm bạn đặt biệt danh khó nghe cho bạn trong nhóm trò chuyện của lớp — nên điểm số quyết định ở khả năng giữ bình tĩnh, ứng xử văn minh và biết giúp đỡ người khác, chứ không nằm ở việc học thuộc định nghĩa.
Nhưng khoan mở phần đáp án vội. Hãy tự làm đề một lượt như thi thật — bấm giờ 60 phút, không mở sách — rồi mới quay lại soi hai lỗi kinh điển của môn này: nhầm lẫn "kiên trì" với "cố chấp, làm máy móc" hay "kìm nén cảm xúc" với "kiểm soát cảm xúc", và viết tự luận chung chung mà không gắn vào tình huống của đề. Em có thể làm đề trực tuyến trên ClassOn để có đồng hồ bấm giờ như phòng thi và được chấm tự động phần trắc nghiệm; xem đề không cần đăng nhập và hoàn toàn miễn phí.
Thông tin chung về đề thi
- Môn: Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp — Lớp: 7 — Kỳ thi: Giữa kỳ 1, năm học 2026–2027
- Bộ sách: Dùng chung các bộ sách (Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo, Cánh diều) — học sinh học bộ sách nào cũng dùng đề này để ôn tập được
- Thời gian làm bài: 60 phút — Thang điểm: 10,0 điểm
- Cấu trúc: 20 câu. Phần I — Trắc nghiệm nhiều lựa chọn gồm 16 câu (mỗi câu 0,25 điểm, tổng 4,0 điểm), trong đó 8 câu gắn tình huống thực tế. Phần II — Tự luận gồm 4 câu dạng bài tập tình huống và liên hệ bản thân (mỗi câu 1,5 điểm, tổng 6,0 điểm), đánh số Câu 17–20
- Tỉ lệ trắc nghiệm / tự luận: 40% / 60% — phần tự luận nặng điểm vì Hoạt động trải nghiệm đánh giá kĩ năng và thái độ qua việc xử lí tình huống và liên hệ bản thân, không chỉ kiểm tra ghi nhớ
- Phân bổ mức độ: Nhận biết 4,0 điểm (40%) — Thông hiểu 3,0 điểm (30%) — Vận dụng 2,0 điểm (20%) — Vận dụng cao 1,0 điểm (10%)
- Hình thức: Làm online trên ClassOn có bấm giờ và chấm tự động phần trắc nghiệm; phần tự luận em đối chiếu bài làm của mình với gợi ý chấm và thang điểm từng bước trong bài này để tự chấm và rút kinh nghiệm. Lưu ý: gợi ý chấm tự luận của môn này mang tính định hướng — bài làm hợp lí, thể hiện được kĩ năng và thái độ tích cực theo cách diễn đạt khác vẫn được chấp nhận
Phạm vi kiến thức của đề
Đề bám tiến độ nửa đầu học kỳ 1 Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7, phủ bốn chủ đề mở đầu năm học — và vì môn này dùng chung các bộ sách nên bốn chủ đề dưới đây là phần giao nhau cốt lõi của cả ba bộ sách Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo và Cánh diều:
- Chủ đề 1 — Khám phá và phát triển bản thân: phát triển bản thân là quá trình rèn luyện để phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu và hình thành thói quen tốt; công cụ cốt lõi là đặt mục tiêu cụ thể, chia mục tiêu lớn thành các bước nhỏ theo từng giai đoạn, lập kế hoạch và kiên trì thực hiện, có cách khắc phục thói quen trì hoãn.
- Chủ đề 2 — Rèn luyện tính kiên trì, kiểm soát cảm xúc: kiên trì là bền bỉ theo đuổi mục tiêu, không nản chí trước khó khăn (nhưng vẫn biết điều chỉnh cách làm khi cần, khác với cố chấp); kiểm soát cảm xúc là nhận biết được cảm xúc của mình, giữ bình tĩnh và thể hiện cảm xúc phù hợp — tuyệt đối không trút cảm xúc tiêu cực lên người khác vô cớ và không kìm nén cực đoan.
- Chủ đề 3 — Giao tiếp, ứng xử văn minh: biết lắng nghe, tôn trọng người khác, dùng lời nói lễ phép và phù hợp hoàn cảnh; ứng xử văn minh trên mạng xã hội (suy nghĩ trước khi đăng, kiểm chứng thông tin, không bình luận ác ý, không dùng tài khoản ảo để làm điều sai); cách ứng phó khi bị trêu chọc, bắt nạt trên mạng và khi chứng kiến nguy cơ xô xát.
- Chủ đề 4 — Tham gia hoạt động vì cộng đồng (phần đầu): hoạt động vì cộng đồng là hoạt động tự nguyện vì lợi ích chung như bảo vệ môi trường, giúp đỡ người có hoàn cảnh khó khăn; học sinh tuy còn nhỏ vẫn đóng góp được nhiều việc vừa sức, đồng thời rèn luyện cho chính mình trách nhiệm, lòng nhân ái và sự sẻ chia.
Đề chưa đưa vào các chủ đề của nửa sau học kỳ 1 và học kỳ 2 như tìm hiểu thế giới nghề nghiệp ở mức sâu hơn, bảo vệ môi trường và tài nguyên, quản lí tài chính cá nhân chi tiết — đó là phạm vi của các đề cuối kỳ và giữa kỳ 2.
Một lưu ý hữu ích: vì đề dùng chung các bộ sách, dù lớp em học Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo hay Cánh diều, bốn chủ đề trên đều là nội dung mở đầu năm học lớp 7 — chỉ thứ tự sắp xếp chủ đề giữa các sách có thể khác nhau đôi chút. Em cứ ôn theo đúng bốn chủ đề này là bao quát được phần trọng tâm nhất của giữa kỳ 1.
Ma trận đề
Nhìn vào ma trận, có hai điểm đáng chú ý. Thứ nhất, bốn chủ đề có trọng lượng bằng nhau tuyệt đối — mỗi chủ đề đúng 2,5 điểm — nên ôn lệch bất kì chủ đề nào cũng là tự đánh mất một phần tư số điểm. Thứ hai, toàn bộ mức vận dụng cao (1,0 điểm) dồn vào Câu 20, câu kể lại trải nghiệm của bản thân và lập kế hoạch phát triển một điểm mạnh hoặc khắc phục một điểm yếu: đây là câu phân loại học sinh khá giỏi và không thể học tủ — em phải chuẩn bị sẵn một trải nghiệm thật (một lần tham gia hoạt động cộng đồng hoặc một lần kiểm soát được cảm xúc tiêu cực) và một bản kế hoạch có đủ ba thành phần: mục tiêu đo lường được, việc làm cụ thể theo thời gian, cách tự kiểm tra và điều chỉnh.
Đề bài đầy đủ
Phần I — Trắc nghiệm nhiều lựa chọn (4,0 điểm)
Mỗi câu chỉ có một đáp án đúng. Mỗi câu đúng được 0,25 điểm.
Chủ đề 1: Khám phá và phát triển bản thân
Câu 1. Phát triển bản thân là
A. cố gắng trở nên giống hệt người mà mình ngưỡng mộ
B. chỉ tập trung phát triển điểm mạnh, bỏ mặc các điểm yếu của mình
C. thay đổi ngoại hình để được mọi người chú ý
D. quá trình rèn luyện để phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu và hình thành những thói quen tốt
Câu 2. Việc làm nào sau đây thể hiện em biết phát triển bản thân?
A. Đặt ra mục tiêu rèn luyện cụ thể và kiên trì thực hiện mỗi ngày
B. Chỉ rèn luyện khi có thầy cô, cha mẹ nhắc nhở
C. Đợi đến khi trưởng thành mới bắt đầu rèn luyện bản thân
D. Chỉ chọn làm những việc dễ dàng, tránh né mọi việc khó
Câu 3. Bạn Lan đặt mục tiêu đọc xong 20 cuốn sách trong năm học nhưng mới đọc được 3 cuốn đã muốn bỏ cuộc vì cho rằng mục tiêu "quá khó". Nhận xét nào sau đây là đúng?
A. Lan nên bỏ ngay mục tiêu vì mục tiêu khó là mục tiêu không khả thi
B. Mục tiêu nào khó cũng nên từ bỏ sớm để đỡ mất thời gian
C. Lan cần chia mục tiêu lớn thành các mục tiêu nhỏ theo từng giai đoạn và kiên trì thực hiện từng bước
D. Lan nên đổi sang một mục tiêu không cần bất kì nỗ lực nào
Câu 4. Em nhận thấy mình có thói quen hay trì hoãn việc học, thường để bài tập đến sát hạn mới làm. Việc làm nào sau đây là phù hợp nhất để khắc phục?
A. Chờ đến khi nào có hứng học mới bắt đầu làm bài
B. Chia bài học thành từng phần nhỏ, đặt thời hạn cho từng phần và tự thưởng cho mình khi hoàn thành đúng hạn
C. Bỏ hẳn việc học những môn mình cho là khó
D. Nhờ bạn làm hộ phần bài khó để kịp thời hạn
Chủ đề 2: Rèn luyện tính kiên trì, kiểm soát cảm xúc
Câu 5. Kiên trì là
A. đức tính bền bỉ, không nản chí, quyết tâm thực hiện mục tiêu đã đặt ra dù gặp khó khăn
B. làm đi làm lại một việc mà không cần suy nghĩ, cân nhắc
C. không bao giờ thay đổi kế hoạch dù kế hoạch đó không còn phù hợp
D. chỉ chăm chỉ làm việc khi có người giám sát bên cạnh
Câu 6. Biểu hiện của người biết kiểm soát cảm xúc là
A. luôn kìm nén mọi cảm xúc, không bao giờ để lộ ra ngoài
B. trút cơn giận của mình lên người khác cho hả dạ
C. khóc thật to mỗi khi gặp việc không vừa ý
D. nhận biết được cảm xúc của mình, giữ được bình tĩnh và thể hiện cảm xúc một cách phù hợp
Câu 7. Bạn Minh vừa nhận điểm kiểm tra thấp hơn mong đợi. Về đến nhà, Minh đóng sầm cửa phòng và quát tháo em nhỏ của mình. Nhận xét nào sau đây là đúng?
A. Minh làm như vậy là bình thường vì đang buồn và thất vọng
B. Minh chưa biết kiểm soát cảm xúc; cảm xúc tiêu cực của bản thân không nên trút lên người khác vô cớ
C. Em nhỏ của Minh phải chịu vì Minh là anh, chị trong nhà
D. Ai bị điểm kém cũng nên xử sự như Minh cho nhẹ lòng
Câu 8. Trong giờ kiểm tra, bạn ngồi bên cạnh liên tục hỏi bài khiến em bực mình và mất tập trung. Cách xử lí nào sau đây là phù hợp nhất?
A. Quát lại bạn thật to để bạn không hỏi nữa
B. Bỏ bài kiểm tra, đứng dậy ra khỏi lớp
C. Hít thở sâu để giữ bình tĩnh, khéo léo từ chối và tiếp tục làm bài; nếu bạn vẫn tiếp tục làm phiền thì báo thầy cô
D. Cho bạn xem bài của mình để bạn không hỏi nữa
Chủ đề 3: Giao tiếp, ứng xử văn minh
Câu 9. Giao tiếp, ứng xử văn minh được thể hiện qua việc
A. nói thật to để thu hút sự chú ý của mọi người
B. biết lắng nghe, tôn trọng người khác, dùng lời nói lễ phép và phù hợp với hoàn cảnh
C. chỉ nói chuyện với những người mình yêu thích
D. chen ngang, cắt lời khi người khác đang nói
Câu 10. Khi giao tiếp trên mạng xã hội, hành vi nào sau đây là văn minh?
A. Bình luận chê bai, mỉa mai người khác cho vui
B. Chia sẻ ngay những thông tin chưa được kiểm chứng
C. Suy nghĩ kĩ trước khi đăng bài, bình luận và tôn trọng người khác như khi giao tiếp trực tiếp
D. Dùng tài khoản ảo để nói những điều mình không dám nói trực tiếp
Câu 11. Một bạn cùng lớp đăng ảnh của em lên mạng xã hội kèm theo lời trêu chọc khiến em rất khó chịu. Cách ứng xử nào sau đây là phù hợp nhất?
A. Nói chuyện trực tiếp với bạn, bình tĩnh đề nghị bạn gỡ ảnh và giải thích rõ cảm xúc của mình
B. Đăng ảnh của bạn lên mạng để trêu chọc lại
C. Rủ nhiều bạn bè vào bình luận công kích bạn đó
D. Im lặng chịu đựng, không làm gì cả
Câu 12. Em chứng kiến hai bạn trong lớp cãi nhau gay gắt và có nguy cơ xô xát. Việc làm nào sau đây là phù hợp nhất?
A. Đứng xem và quay video lại để đăng lên mạng
B. Hò reo cổ vũ cho một bên trong hai bạn
C. Tránh xa hoàn toàn, coi như mình không nhìn thấy gì
D. Can ngăn trong khả năng an toàn của mình và báo ngay cho thầy cô hoặc lớp trưởng để kịp thời xử lí
Chủ đề 4: Tham gia hoạt động vì cộng đồng
Câu 13. Hoạt động vì cộng đồng là
A. hoạt động chỉ dành cho người lớn tổ chức và thực hiện
B. hoạt động nhằm kiếm tiền, thu lợi cho bản thân người tham gia
C. hoạt động tự nguyện vì lợi ích chung của cộng đồng, như bảo vệ môi trường, giúp đỡ người có hoàn cảnh khó khăn
D. hoạt động vui chơi giải trí của một nhóm bạn thân
Câu 14. Việc làm nào sau đây thể hiện học sinh tích cực tham gia hoạt động vì cộng đồng?
A. Tham gia dọn vệ sinh khu phố và quyên góp ủng hộ bạn có hoàn cảnh khó khăn
B. Chỉ tham gia hoạt động khi được cộng điểm thi đua
C. Tham gia chỉ để chụp ảnh đăng mạng xã hội rồi bỏ về sớm
D. Từ chối tất cả các hoạt động tập thể của lớp và khu phố
Câu 15. Bạn Hà cho rằng: "Học sinh còn nhỏ, tham gia hoạt động cộng đồng chẳng giúp ích được gì cho ai". Nhận xét nào sau đây là đúng?
A. Hà nói đúng, học sinh chỉ cần lo việc học của mình
B. Hoạt động cộng đồng là việc của người lớn, học sinh không nên tham gia
C. Hà nên khuyên các bạn khác cũng không tham gia hoạt động cộng đồng
D. Quan niệm của Hà chưa đúng; học sinh có thể đóng góp bằng nhiều việc làm vừa sức và qua đó rèn luyện được trách nhiệm, lòng nhân ái và sự sẻ chia
Câu 16. Khu phố nơi em ở tổ chức trồng cây xanh vào sáng chủ nhật, trùng với lịch học thêm của em. Cách xử lí nào sau đây là phù hợp nhất?
A. Bỏ buổi học thêm cả buổi để đi trồng cây
B. Sắp xếp thời gian hợp lí: tham gia trồng cây trong một phần thời gian hoặc giúp chuẩn bị từ hôm trước, đồng thời vẫn bảo đảm việc học thêm
C. Không tham gia vì lí do bận học thêm là chính đáng nhất
D. Nhờ bạn đi thay rồi nói với mọi người là mình đã tham gia
Phần II — Tự luận (6,0 điểm)
Câu 17 (1,5 điểm — Khám phá và phát triển bản thân).
a) Phát triển bản thân là gì? Em hãy nêu hai việc làm thể hiện học sinh biết phát triển bản thân.
b) Vì sao học sinh cần đặt mục tiêu và lập kế hoạch để phát triển bản thân? Nếu chỉ đặt mục tiêu mà không có kế hoạch, điều gì có thể xảy ra?
Câu 18 (1,5 điểm — Kiểm soát cảm xúc). Trong một trận thi đấu thể thao của trường, đội của bạn Nam thua sát nút ở những phút cuối. Nam tức giận ném mạnh chai nước xuống sân và cãi lại trọng tài là một bạn học sinh lớp trên.
a) Em hãy chỉ ra biểu hiện chưa biết kiểm soát cảm xúc của Nam trong tình huống trên và hậu quả có thể xảy ra.
b) Nếu em là Nam (hoặc là bạn của Nam), em sẽ làm gì để kiểm soát cảm xúc trong những tình huống tương tự?
Câu 19 (1,5 điểm — Giao tiếp, ứng xử văn minh). Bạn Thu thường xuyên bị một nhóm bạn trong lớp trêu chọc, đặt cho biệt danh khó nghe trong nhóm trò chuyện của lớp. Thu rất buồn nhưng không dám nói với ai.
a) Em có nhận xét gì về hành vi của nhóm bạn và tác động của hành vi đó đối với Thu?
b) Nếu em là thành viên của lớp, em sẽ làm gì để giúp đỡ Thu và góp phần xây dựng môi trường giao tiếp văn minh trong lớp?
Câu 20 (1,5 điểm — Liên hệ bản thân).
a) Hãy kể một lần em tham gia hoạt động vì cộng đồng hoặc một lần em đã kiểm soát được cảm xúc tiêu cực của mình. Việc đó mang lại kết quả và bài học gì cho em?
b) Em hãy lập một kế hoạch ngắn gọn (mục tiêu, các việc làm cụ thể, thời gian thực hiện) để phát triển một điểm mạnh hoặc khắc phục một điểm yếu của bản thân trong học kỳ này.
— Hết đề —
Đáp án và giải thích chi tiết
Bảng đáp án nhanh Phần I (Câu 1–16)
Đáp án phân bố đều tuyệt đối: A, B, C, D mỗi phương án đúng đúng 4 câu (A: 2, 5, 11, 14; B: 4, 7, 9, 16; C: 3, 8, 10, 13; D: 1, 6, 12, 15). Hãy làm chắc từng câu theo phần giải thích dưới đây thay vì đoán theo quy luật — quy luật phân bố chỉ nên dùng để soát lại bài khi đã làm xong.
Giải thích từng câu Phần I
Câu 1 — Đáp án D.
Phát triển bản thân là quá trình có ý thức nhằm phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu và hình thành những thói quen tốt để ngày càng hoàn thiện.
Phương án A: bắt chước người khác, đánh mất bản thân.
Phương án B bỏ mặc điểm yếu khiến bản thân không tiến bộ toàn diện.
Phương án C chỉ chú ý vẻ bề ngoài, không phải phát triển thật sự.
Câu 2 — Đáp án A.
Đặt mục tiêu rèn luyện cụ thể và kiên trì thực hiện mỗi ngày là cách phát triển bản thân chủ động và hiệu quả nhất.
Phương án B: thái độ phụ thuộc vào sự nhắc nhở của người khác.
Phương án C trì hoãn vô thời hạn.
Phương án D né tránh mọi việc khó nên không thể tiến bộ.
Câu 3 — Đáp án C.
Mục tiêu lớn cần được chia nhỏ thành các mục tiêu theo từng giai đoạn để vừa sức, dễ kiểm tra tiến độ và giữ được động lực; thấy khó ở bước đầu không phải lí do để bỏ cuộc.
Phương án A và B cổ vũ thái độ dễ bỏ cuộc.
Phương án D hạ mục tiêu xuống mức không cần bất kì nỗ lực nào thì không còn ý nghĩa rèn luyện.
Câu 4 — Đáp án B.
Chia bài học thành từng phần nhỏ, đặt thời hạn cho từng phần và tự thưởng khi hoàn thành đúng hạn là cách khắc phục trì hoãn đã được khẳng định hiệu quả.
Phương án A tiếp tục phụ thuộc vào cảm hứng nhất thời.
Phương án C trốn tránh môn khó.
Phương án D nhờ bạn làm hộ là gian dối và không giúp bản thân tiến bộ chút nào.
Câu 5 — Đáp án A.
Kiên trì là đức tính bền bỉ, không nản chí, quyết tâm thực hiện mục tiêu đã đặt ra dù gặp khó khăn.
Phương án B: làm việc máy móc, thiếu suy nghĩ.
Phương án C: cố chấp, bảo thủ chứ không phải kiên trì — kiên trì vẫn cần biết điều chỉnh cách làm khi kế hoạch không còn phù hợp.
Phương án D: chăm chỉ giả tạo vì bị giám sát.
Câu 6 — Đáp án D.
Kiểm soát cảm xúc gồm ba việc: nhận biết được cảm xúc của mình, giữ được bình tĩnh và thể hiện cảm xúc một cách phù hợp với hoàn cảnh.
Phương án A: kìm nén cực đoan, về lâu dài gây căng thẳng cho chính mình.
Phương án B trút giận lên người khác.
Phương án C: để cảm xúc chi phối hoàn toàn hành vi.
Câu 7 — Đáp án B.
Minh có quyền buồn vì kết quả không như mong đợi, nhưng đóng sầm cửa và quát tháo em nhỏ vô cớ cho thấy Minh chưa biết kiểm soát cảm xúc — cảm xúc tiêu cực của bản thân không nên trút lên người không liên quan.
Phương án A và D bình thường hóa hành vi sai.
Phương án C: áp đặt vai vế anh, chị trong gia đình.
Câu 8 — Đáp án C.
Hít thở sâu để giữ bình tĩnh, khéo léo từ chối và tiếp tục làm bài, nếu bạn vẫn làm phiền thì báo thầy cô — cách xử lí này vừa bảo vệ được bài làm của mình, vừa không tiếp tay cho hành vi gian lận, vừa tránh xung đột trong phòng kiểm tra.
Phương án A gây ồn ào, ảnh hưởng cả phòng.
Phương án B tự làm hại kết quả của chính mình.
Phương án D: gian lận trong kiểm tra.
Câu 9 — Đáp án B.
Biết lắng nghe, tôn trọng người khác, dùng lời nói lễ phép và phù hợp với hoàn cảnh là cốt lõi của giao tiếp, ứng xử văn minh.
Phương án A gây chú ý bằng cách khó chịu.
Phương án C: phân biệt đối xử trong giao tiếp.
Phương án D chen ngang, cắt lời là hành vi thiếu lịch sự.
Câu 10 — Đáp án C.
Môi trường mạng vẫn cần các quy tắc ứng xử như ngoài đời: suy nghĩ kĩ trước khi đăng bài, bình luận, kiểm chứng thông tin và tôn trọng người khác như khi giao tiếp trực tiếp.
Phương án A: hành vi bắt nạt trên mạng.
Phương án B lan truyền thông tin chưa kiểm chứng.
Phương án D: thiếu trung thực — dám làm điều sai sau vỏ bọc tài khoản ảo.
Câu 11 — Đáp án A.
Nói chuyện trực tiếp với bạn, bình tĩnh đề nghị bạn gỡ ảnh và giải thích rõ cảm xúc của mình là cách giải quyết văn minh, giúp bạn hiểu và sửa sai.
Phương án B và C là trả đũa, làm hành vi bắt nạt leo thang.
Phương án D im lặng chịu đựng khiến việc trêu chọc có thể tiếp diễn và nặng thêm.
Câu 12 — Đáp án D.
Khi có nguy cơ xô xát, cần can ngăn trong khả năng an toàn của mình và báo ngay cho thầy cô hoặc lớp trưởng để kịp thời xử lí — đó là ứng xử có trách nhiệm và văn minh.
Phương án A và B cổ vũ bạo lực, còn quay video đăng mạng là làm tổn thương thêm các bạn.
Phương án C: thờ ơ trước nguy cơ bạn bị tổn thương.
Câu 13 — Đáp án C.
Hoạt động vì cộng đồng là hoạt động tự nguyện hướng tới lợi ích chung, như bảo vệ môi trường, giúp đỡ người có hoàn cảnh khó khăn.
Phương án A giới hạn sai đối tượng tham gia.
Phương án B đặt lợi ích cá nhân làm mục đích.
Phương án D chỉ là vui chơi của một nhóm bạn thân, không hướng tới cộng đồng.
Câu 14 — Đáp án A.
Tham gia dọn vệ sinh khu phố và quyên góp ủng hộ bạn có hoàn cảnh khó khăn là những đóng góp cụ thể, vừa sức với học sinh.
Phương án B và C tham gia vì động cơ vụ lợi hoặc hình thức (chụp ảnh đăng mạng rồi bỏ về).
Phương án D: thái độ thờ ơ, thiếu trách nhiệm với cộng đồng.
Câu 15 — Đáp án D.
Quan niệm của Hà chưa đúng: học sinh tuy còn nhỏ nhưng có thể đóng góp bằng nhiều việc làm vừa sức, và chính qua hoạt động cộng đồng, các em rèn luyện được trách nhiệm, lòng nhân ái và sự sẻ chia cho bản thân.
Phương án A và B thu hẹp vai trò của học sinh.
Phương án C lan truyền thái độ tiêu cực sang các bạn khác.
Câu 16 — Đáp án B.
Sắp xếp thời gian hợp lí để hài hòa giữa việc học và đóng góp cho cộng đồng là ứng xử đúng nhất: có thể tham gia trồng cây trong một phần thời gian hoặc giúp chuẩn bị từ hôm trước, đồng thời vẫn bảo đảm việc học thêm.
Phương án A bỏ cả buổi học là ảnh hưởng nhiệm vụ học tập.
Phương án C viện cớ bận học để trốn tránh.
Phương án D nhờ bạn đi thay rồi nhận là mình đã tham gia là gian dối, thiếu trung thực.
Đáp án và gợi ý chấm Phần II (tự luận)
Trong đề trực tuyến, 4 câu tự luận được đánh số Câu 17–20; dưới đây là gợi ý chấm theo từng bước điểm. Lưu ý chung: gợi ý chấm của Hoạt động trải nghiệm chỉ mang tính định hướng — môn học này đánh giá kĩ năng và thái độ nên không có đáp án duy nhất; bài làm hợp lí, phù hợp tình huống và thể hiện thái độ tích cực theo cách diễn đạt khác vẫn được điểm tương đương.
Câu 17 (1,5 điểm — Khám phá và phát triển bản thân).
- Ý a (0,75 điểm — Nhận biết): Khái niệm (0,4 điểm): phát triển bản thân là quá trình rèn luyện để phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu, hình thành thói quen tốt, ngày càng hoàn thiện bản thân. Hai việc làm (0,35 điểm): ví dụ đặt mục tiêu đọc sách, rèn luyện thể thao đều đặn; chủ động học một kĩ năng mới; tập thói quen đúng giờ, tự học; tham gia câu lạc bộ để phát triển sở trường. Nêu được 2 việc làm đúng là đạt.
- Ý b (0,75 điểm — Thông hiểu): Giải thích được: mục tiêu giúp định hướng rõ điều cần đạt tới; kế hoạch biến mục tiêu thành các việc làm cụ thể theo thời gian, giúp kiểm tra tiến độ và duy trì động lực. Nếu chỉ có mục tiêu mà không có kế hoạch, mục tiêu dễ trở thành mong muốn suông, không biết bắt đầu từ đâu, dễ nản và bỏ dở. Nêu được vai trò của cả mục tiêu và kế hoạch cùng hậu quả khi thiếu kế hoạch là đạt điểm tối đa.
Câu 18 (1,5 điểm — Kiểm soát cảm xúc). Tình huống: đội của Nam thua sát nút ở những phút cuối trận thi đấu thể thao của trường; Nam tức giận ném mạnh chai nước xuống sân và cãi lại trọng tài là học sinh lớp trên.
- Ý a (0,75 điểm — Nhận biết): Ý tái hiện (0,4 điểm): chỉ ra đúng các biểu hiện — Nam ném mạnh chai nước xuống sân và cãi lại trọng tài, là hành vi bộc phát khi tức giận, không kiềm chế được cảm xúc. Ý hậu quả (0,35 điểm): có thể làm ảnh hưởng hình ảnh của đội và của trường, gây mất đoàn kết, bị kỉ luật hoặc trừ điểm thi đua, để lại ấn tượng xấu với bạn bè và thầy cô, và dù thế nào cũng không thay đổi được kết quả trận đấu.
- Ý b (0,75 điểm — Thông hiểu): Nêu được các cách kiểm soát cảm xúc kèm hiểu biết đúng, ví dụ: hít thở sâu, đếm nhẩm để bình tĩnh lại trước khi nói hoặc hành động; rời khỏi nơi đang căng thẳng trong chốc lát; tự nhắc mình rằng thua trận là kết quả chung, không phải lỗi của riêng ai; chia sẻ cảm xúc với bạn bè, thầy cô thay vì hành động bộc phát; rút kinh nghiệm cho lần thi đấu sau. Nêu được ít nhất 3 cách cụ thể, hợp lí là đạt điểm tối đa.
Câu 19 (1,5 điểm — Giao tiếp, ứng xử văn minh). Tình huống: Thu thường xuyên bị một nhóm bạn trong lớp trêu chọc, đặt biệt danh khó nghe trong nhóm trò chuyện của lớp; Thu rất buồn nhưng không dám nói với ai.
- Ý a (0,75 điểm): Ý tái hiện (0,5 điểm — Nhận biết): nhận xét hành vi của nhóm bạn là trêu chọc, đặt biệt danh khó nghe — biểu hiện của bắt nạt bằng lời nói (kể cả trên không gian mạng), thiếu tôn trọng và thiếu văn minh trong giao tiếp. Ý giải thích (0,25 điểm — Thông hiểu): hành vi đó khiến Thu buồn, tự ti, sợ đến lớp, ảnh hưởng học tập và có thể kéo dài thành tổn thương tâm lí nếu không được ngăn chặn.
- Ý b (0,75 điểm): Ý cơ sở (0,25 điểm — Thông hiểu): việc làm phải xuất phát từ sự tôn trọng, không dùng cách "trả đũa" nhóm bạn, ưu tiên bảo vệ bạn bị trêu chọc và nhờ người lớn hỗ trợ khi cần. Ý đề xuất (0,5 điểm — Vận dụng): các việc làm cụ thể như lên tiếng nhắc nhở nhóm bạn trong nhóm trò chuyện một cách bình tĩnh; không hùa theo và không chia sẻ các nội dung trêu chọc; động viên, kết bạn và rủ Thu tham gia hoạt động chung; báo cho thầy cô chủ nhiệm hoặc cha mẹ khi hành vi tiếp diễn; đề xuất lớp xây dựng quy tắc ứng xử trong nhóm trò chuyện. Nêu được ít nhất 3 việc làm cụ thể, khả thi là đạt điểm tối đa; các cách làm hợp lí khác vẫn được chấp nhận.
Câu 20 (1,5 điểm — Liên hệ bản thân).
- Ý a (0,75 điểm): Ý vận dụng (0,5 điểm — Vận dụng): kể được một trải nghiệm có thật của bản thân thuộc một trong hai hướng: tham gia hoạt động vì cộng đồng (dọn vệ sinh, quyên góp, giúp đỡ người khó khăn, trồng cây...) hoặc kiểm soát được cảm xúc tiêu cực trong một tình huống cụ thể, nêu rõ việc làm và kết quả. Ý liên hệ (0,25 điểm — Vận dụng cao): rút ra được bài học hoặc ý nghĩa của trải nghiệm đối với bản thân.
- Ý b (0,75 điểm — Vận dụng cao): Kế hoạch gồm đủ ba thành phần: mục tiêu cụ thể, có thể đo lường được (phát triển một điểm mạnh hoặc khắc phục một điểm yếu rõ ràng); các việc làm cụ thể theo thời gian (việc làm mỗi ngày, mỗi tuần, mốc hoàn thành); cách tự kiểm tra, điều chỉnh (ghi chép theo dõi, tự đánh giá cuối mỗi tuần hoặc tháng, nhờ thầy cô, cha mẹ góp ý). Thiếu một thành phần trừ điểm tương ứng. Mọi mục tiêu và kế hoạch tích cực, hợp lí khác đều được chấp nhận.
Thang điểm chi tiết của đề
Để tự chấm bài sau khi làm, em đối chiếu theo thang điểm sau:
- Phần I: 16 câu × 0,25 điểm = 4,0 điểm (mỗi câu đúng 0,25 điểm, sai hoặc bỏ trống 0 điểm). Trong đó Chủ đề 1: Câu 1–4; Chủ đề 2: Câu 5–8; Chủ đề 3: Câu 9–12; Chủ đề 4: Câu 13–16
- Phần II: 4 câu × 1,5 điểm = 6,0 điểm, chấm theo từng bước như gợi ý chấm ở trên. Mỗi câu đều có hai ý a và b, mỗi ý 0,75 điểm — bỏ sót một ý là mất ngay 0,75 điểm dù ý còn lại viết rất tốt, vì vậy hãy đọc kĩ đề và gạch đầu dòng từng ý trước khi viết
Tổng cộng 10,0 điểm. Trên hệ thống ClassOn, điểm được quy đổi sang thang 40. Gợi ý phân bổ 60 phút làm bài: Phần I khoảng 20 phút, mỗi câu tự luận khoảng 9 phút, chừa khoảng 4 phút cuối để soát lại ba việc hay sai nhất của đề: các cặp khái niệm dễ nhầm (kiên trì — cố chấp, kiểm soát — kìm nén), các phương án mang thái độ trả đũa hoặc thờ ơ, và việc các câu tự luận đã viết đủ cả hai ý a, b chưa.
Làm đề trực tuyến trên ClassOn
Đọc đề và đáp án trong bài viết giúp em hiểu cách giải, nhưng cảm giác thi thật chỉ có khi bấm giờ và tự làm trọn vẹn trong 60 phút. Em có thể llàm đề kiểm tra giữa kỳ 1 Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 trực tuyến ngay trên ClassOn:
- Đồng hồ đếm ngược 60 phút như phòng thi, giúp em tập phân bổ thời gian cho cả phần trắc nghiệm và tự luận.
- Phần trắc nghiệm (Phần I) được chấm tự động ngay khi nộp bài — em biết ngay mình mất điểm ở câu nào để đối chiếu với phần giải thích trong bài viết này.
- Xem đề thi công khai không cần đăng nhập; chỉ khi muốn nộp bài và lưu kết quả, em mới cần một tài khoản ClassOn miễn phí.
- Giáo viên cũng có thể tạo lớp miễn phí trên ClassOn và giao chính đề này cho học sinh làm, rồi dùng gợi ý chấm và thang điểm chi tiết trong bài viết này để chấm và nhận xét phần tự luận.
Cách ôn tập theo từng chủ đề của đề
Chủ đề 1 — Khám phá và phát triển bản thân. Ôn theo công thức "mục tiêu + kế hoạch": mục tiêu cho em đích đến, kế hoạch cho em đường đi từng ngày; thiếu một trong hai, việc rèn luyện đều dang dở. Luyện riêng hai tình huống kinh điển của chủ đề: mục tiêu quá lớn khiến muốn bỏ cuộc (hãy chia nhỏ theo giai đoạn) và thói quen trì hoãn (hãy chia việc, đặt thời hạn cho từng phần, tự thưởng khi đúng hạn).
Chủ đề 2 — Kiên trì, kiểm soát cảm xúc. Đây là chủ đề nhiều "bẫy từ ngữ" nhất của đề. Hãy thuộc kĩ hai cặp phân biệt: kiên trì khác cố chấp ở chỗ kiên trì vẫn biết điều chỉnh cách làm; kiểm soát cảm xúc khác kìm nén ở chỗ kiểm soát là nhận biết và thể hiện cảm xúc phù hợp, còn kìm nén cực đoan chỉ đè nén vào trong. Với tình huống cảm xúc, nhớ nguyên tắc không bao giờ trút giận lên người không liên quan — như Minh quát em nhỏ ở Câu 7 hay Nam ném chai nước ở Câu 18.
Chủ đề 3 — Giao tiếp, ứng xử văn minh. Học theo hai không gian: ngoài đời (lắng nghe, tôn trọng, lời nói lễ phép, không chen ngang) và trên mạng (suy nghĩ trước khi đăng, kiểm chứng thông tin, không bình luận ác ý, không ẩn danh làm điều sai). Với các tình huống bị trêu chọc hay chứng kiến xô xát, mẫu ứng xử đúng luôn gồm ba bước: giữ bình tĩnh, không trả đũa, tìm sự hỗ trợ của thầy cô hoặc người lớn khi cần.
Chủ đề 4 — Tham gia hoạt động vì cộng đồng. Nắm định nghĩa theo hai ý: tự nguyện và vì lợi ích chung. Hai bẫy cần tránh: tham gia vì động cơ vụ lợi (cộng điểm thi đua, chụp ảnh đăng mạng) và quan niệm "học sinh còn nhỏ, không giúp được gì". Đề khẳng định rõ: việc vừa sức như dọn vệ sinh khu phố, quyên góp ủng hộ bạn khó khăn chính là đóng góp thật, và còn rèn cho em trách nhiệm cùng lòng nhân ái.
Chủ đề tổng hợp — Liên hệ bản thân và lập kế hoạch. Câu 20 không kiểm tra sách vở mà kiểm tra chính em. Hãy chuẩn bị từ khi ôn tập: một trải nghiệm thật (một lần tham gia hoạt động cộng đồng hoặc một lần em kiềm chế được cơn giận, cơn buồn của mình, kèm kết quả và bài học) và một bản kế hoạch rèn luyện mẫu có đủ ba thành phần — mục tiêu đo lường được, việc làm cụ thể theo thời gian, cách tự kiểm tra. Viết sẵn hai dàn ý này vào vở ôn tập, vào phòng thi em chỉ việc trình bày lại cho mạch lạc.
Lộ trình ôn 3 buổi gợi ý:
- Buổi 1: Ôn Chủ đề 1 và Chủ đề 2; làm lại Phần I Câu 1–8 và hai câu tự luận Câu 17, 18; cuối buổi tự viết ra một mục tiêu rèn luyện của mình kèm các bước nhỏ đầu tiên.
- Buổi 2: Ôn Chủ đề 3 và Chủ đề 4; làm lại Phần I Câu 9–16 và Câu 19; soạn sẵn dàn ý trải nghiệm bản thân và bản kế hoạch phát triển bản thân cho Câu 20.
- Buổi 3: Làm trọn đề trong 60 phút trên ClassOn, tự chấm bằng thang điểm chi tiết, ghi lại các lỗi của mình vào sổ tay lỗi sai — ưu tiên các lỗi nhầm cặp khái niệm và lỗi viết tự luận thiếu ý.
Lỗi sai thường gặp — những cái bẫy mất điểm đáng tiếc nhất ở đề này
- Nhầm kiên trì với cố chấp và làm việc máy móc (Câu 5). Phương án "không bao giờ thay đổi kế hoạch dù kế hoạch không còn phù hợp" và "làm đi làm lại mà không cần suy nghĩ" nghe rất "quyết tâm" nhưng đều sai: kiên trì là bền bỉ với mục tiêu, còn cách làm thì phải linh hoạt. Cách tránh: khi chọn đáp án về kiên trì, kiểm tra xem phương án có giữ được sự suy nghĩ, điều chỉnh hay không.
- Nhầm kiểm soát cảm xúc với kìm nén cảm xúc (Câu 6). "Luôn kìm nén mọi cảm xúc, không bao giờ để lộ ra ngoài" là cực đoan và có hại, không phải kiểm soát. Cách tránh: nhớ đủ ba bước của kiểm soát cảm xúc — nhận biết cảm xúc, giữ bình tĩnh, thể hiện phù hợp; thiếu bước "nhận biết" và "thể hiện phù hợp" là phương án sai.
- Trút cảm xúc tiêu cực lên người không liên quan (Câu 7, Câu 18). Buồn vì điểm kém thì quát em nhỏ, thua trận thì ném chai nước và cãi trọng tài — đề dùng tới hai tình huống cho cùng một lỗi vì đây là lỗi phổ biến nhất ở lứa tuổi này. Cách tránh: trong mọi tình huống cảm xúc, tự hỏi "người đang bị mình trút giận có liên quan gì đến nguyên nhân không" — nếu không, đó chắc chắn là cách xử lí sai.
- Tiếp tay cho gian lận vì nể bạn (Câu 8). Cho bạn xem bài trong giờ kiểm tra để bạn "không hỏi nữa" nghe có vẻ giúp bạn, thực chất là gian lận và làm hại cả hai. Cách tránh: phân biệt giúp bạn đúng lúc (giảng bài khi ôn tập) với giúp bạn sai lúc (cho xem bài khi kiểm tra).
- Ứng xử trên mạng thiếu văn minh mà không nhận ra (Câu 10, Câu 11, Câu 19). Bình luận mỉa mai "cho vui", chia sẻ tin chưa kiểm chứng, dùng tài khoản ảo, đặt biệt danh khó nghe trong nhóm lớp — tất cả đều là bắt nạt hoặc thiếu văn minh dù không xảy ra mặt đối mặt. Cách tránh: áp dụng một nguyên tắc duy nhất — điều gì không dám nói trực tiếp một cách tử tế thì cũng không đăng lên mạng.
- Trả đũa khi bị trêu chọc (Câu 11). Đăng ảnh trêu lại, rủ bạn bè vào công kích — là biến mình từ nạn nhân thành người bắt nạt. Cách tránh: nhớ mẫu ứng xử ba bước: bình tĩnh nói chuyện trực tiếp và đề nghị gỡ bỏ, không hùa theo đám đông, báo thầy cô hoặc cha mẹ khi sự việc tiếp diễn.
- Tham gia cộng đồng vì hình thức, vụ lợi (Câu 14, Câu 16). Chỉ tham gia khi được cộng điểm, chụp ảnh đăng mạng rồi bỏ về, nhờ bạn đi trồng cây thay rồi nhận là mình đã tham gia — đều đi ngược tinh thần tự nguyện vì lợi ích chung. Cách tránh: kiểm tra động cơ của phương án — vì cộng đồng hay vì bản thân; và kiểm tra tính trung thực — việc đó có thật là mình làm không.
- Viết tự luận chung chung, không gắn tình huống (Câu 18, Câu 19, Câu 20). Viết "chúng ta cần kiểm soát cảm xúc" mà không chỉ ra Nam đã ném chai nước và cãi trọng tài, không nêu hậu quả, không đề xuất cách làm cụ thể, sẽ chỉ đạt điểm rất thấp. Cách tránh: áp dụng mẫu ba bước — nhận xét đúng tình huống của đề, chỉ ra nguyên nhân hoặc hậu quả, liệt kê ít nhất ba việc làm cụ thể, vừa sức học sinh.
Câu hỏi thường gặp
Hỏi: Đề kiểm tra giữa kỳ 1 Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 trên ClassOn có miễn phí không?
Đáp: Có. ClassOn miễn phí 100% — xem đề, làm bài, xem đáp án và gợi ý chấm đều không thu phí, không có gói trả tiền ẩn.
Hỏi: Đề này dùng được cho học sinh học bộ sách nào?
Đáp: Đề được biên soạn dùng chung cho cả ba bộ sách Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo và Cánh diều. Bốn chủ đề của đề — phát triển bản thân, kiên trì và kiểm soát cảm xúc, giao tiếp ứng xử văn minh, tham gia hoạt động vì cộng đồng — là nội dung mở đầu năm học lớp 7 ở cả ba bộ sách, nên dù lớp em học sách nào, em vẫn ôn đúng trọng tâm giữa kỳ 1.
Hỏi: Vì sao đề Hoạt động trải nghiệm lại có phần tự luận chiếm tới 60% điểm số?
Đáp: Vì đây là hoạt động giáo dục về kĩ năng và thái độ: bên cạnh việc nhận biết khái niệm, em cần biết xử lí một tình huống ứng xử cụ thể và liên hệ với chính bản thân mình — những điều trắc nghiệm khách quan không kiểm tra hết được. Cấu trúc 40% trắc nghiệm — 60% tự luận giúp em luyện đúng dạng bài sẽ gặp trong phòng thi ở trường.
Hỏi: Xem và làm đề có cần đăng nhập không?
Đáp: Xem đề thi công khai và đọc đáp án, gợi ý chấm trong bài viết này không cần đăng nhập. Nếu muốn nộp bài, xem điểm chấm tự động và lưu kết quả trên hệ thống, em cần một tài khoản ClassOn miễn phí.
Hỏi: Câu tự luận liên hệ bản thân như Câu 20 thì ôn thế nào, có "đáp án mẫu" không?
Đáp: Câu này không có đáp án cố định vì mỗi học sinh một hoàn cảnh, gợi ý chấm cũng ghi rõ là chấp nhận nhiều cách trả lời hợp lí. Cách chuẩn bị tốt nhất là viết sẵn hai dàn ý trong vở ôn tập: một trải nghiệm thật của em (hoạt động cộng đồng đã tham gia hoặc lần em kiểm soát được cảm xúc tiêu cực, kèm kết quả và bài học) và một bản kế hoạch phát triển bản thân có đủ mục tiêu — việc làm cụ thể — cách tự kiểm tra. Vào phòng thi, em trình bày lại hai dàn ý đó một cách chân thật, mạch lạc là đạt điểm cao.
Hỏi: Giáo viên có thể dùng đề này cho lớp của mình không?
Đáp: Hoàn toàn được: tạo lớp miễn phí trên ClassOn, giao đề cho học sinh làm trực tuyến có bấm giờ và chấm tự động phần trắc nghiệm, và dùng gợi ý chấm cùng thang điểm chi tiết trong bài viết này để chấm, nhận xét phần tự luận của học sinh.
Tài liệu liên quan và đề thi tiếp theo
Đề Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 này thuộc đợt đề kiểm tra giữa kỳ 1 các môn lớp 6–12 đang được ClassOn đăng tải dần lên kho đề thi công khai — vào Xem đề thi công khai để làm bài ngay, hoặc xem toàn bộ danh sách đề tại kho đề thi công khai của ClassOn (https://classon.edu.vn/de-thi-cong-khai) để chọn thêm đề các môn, các lớp khác, trong đó có đề giữa kỳ 1 Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6, 8, 9 cùng đợt — nối tiếp hành trình từ khám phá, phát triển bản thân sang phòng tránh bạo lực học đường, quản lí tài chính và định hướng hướng đi sau trung học cơ sở ở lớp 9.
Chúc em ôn tập hiệu quả: với Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7, điểm số quyết định ở việc phân biệt rạch ròi các cặp khái niệm dễ nhầm, giữ bình tĩnh trong mọi tình huống và viết tự luận bằng việc làm cụ thể thay vì khẩu hiệu. Học tốt nhé!