Đề kiểm tra giữa kỳ 1 Công nghệ 7 (Kết nối tri thức) — Đề bài, đáp án và giải thích chi tiết

Lên lớp 7, môn Công nghệ đưa em ra ngoài cánh đồng và khu vườn: cả học kỳ 1 gần như chỉ xoay quanh một việc tưởng đơn giản mà rất nhiều kĩ thuật — trồng một cây cho tốt. Đề kiểm tra giữa kỳ 1 Công nghệ 7 dưới đây do ClassOn biên soạn theo sách Kết nối tri thức với cuộc sống, gồm 20 câu, làm bài trong 60 phút: Phần I có 16 câu trắc nghiệm nhiều lựa chọn (4,0 điểm) và Phần II có 4 câu tự luận dạng bài tập thực hành trên giấy và tình huống (6,0 điểm), bao quát toàn bộ Chương I — Trồng trọt: ngành trồng trọt và các phương thức trồng trọt, quy trình trồng trọt, nhân giống vô tính cây trồng và an toàn trong trồng trọt.

Bài viết này in trọn bộ cho em: ma trận đề, toàn bộ đề bài, bảng đáp án nhanh, giải thích chi tiết từng câu trắc nghiệm, gợi ý chấm từng câu tự luận theo từng bước điểm và thang điểm đầy đủ để em tự đối chiếu sau khi làm. Điểm cần lưu ý của đề này là kiến thức nào cũng gắn với một thao tác thật: thứ tự bốn bước của quy trình trồng trọt phải nhớ như một dây chuyền không thể đảo lộn; giâm cành và chiết cành khác nhau ở đúng một chi tiết — cành còn ở trên cây mẹ hay đã cắt rời; và câu tự luận nặng điểm nhất lại là bài tập lập kế hoạch trồng rau trong thùng xốp trên ban công cho một gia đình chung cư, tức là đề kiểm tra cả khả năng của em trong việc đưa kiến thức trồng trọt vào một không gian chỉ rộng vài mét vuông.

Nhưng khoan mở phần đáp án vội. Hãy tự làm đề một lượt như thi thật — bấm giờ 60 phút, không mở sách — rồi mới quay lại soi hai lỗi kinh điển của đề này: đảo thứ tự các bước trong quy trình trồng trọt và nhầm lẫn thao tác giữa giâm cành với chiết cành. Em có thể làm đề trực tuyến trên ClassOn để có đồng hồ bấm giờ như phòng thi và được chấm tự động phần trắc nghiệm; xem đề không cần đăng nhập và hoàn toàn miễn phí.

Thông tin chung về đề thi

• Môn: Công nghệ — Lớp: 7 — Kỳ thi: Giữa kỳ 1, năm học 2026–2027
• Bộ sách: Kết nối tri thức với cuộc sống (KNTT)
• Thời gian làm bài: 60 phút — Thang điểm: 10,0 điểm
• Cấu trúc: 20 câu. Phần I — Trắc nghiệm nhiều lựa chọn gồm 16 câu (mỗi câu 0,25 điểm, tổng 4,0 điểm). Phần II — Tự luận gồm 4 câu dạng bài tập thực hành trên giấy và tình huống (mỗi câu 1,5 điểm, tổng 6,0 điểm), được đánh số tiếp là Câu 17–20
• Tỉ lệ trắc nghiệm / tự luận: 40% / 60% — đúng chuẩn đề kiểm tra định kỳ môn Công nghệ cấp THCS: phần tự luận nặng điểm để rèn kĩ năng trình bày quy trình kĩ thuật, xử lí tình huống an toàn lao động và lập kế hoạch trồng trọt
• Phân bổ mức độ: Nhận biết 4,0 điểm (40%) — Thông hiểu 3,0 điểm (30%) — Vận dụng 2,0 điểm (20%) — Vận dụng cao 1,0 điểm (10%)
• Hình thức: Làm online trên ClassOn có bấm giờ và chấm tự động phần trắc nghiệm; phần tự luận em đối chiếu bài làm của mình với gợi ý chấm và thang điểm từng bước trong bài này để tự chấm và rút kinh nghiệm

Phạm vi kiến thức của đề

Đề bám tiến độ nửa đầu học kỳ 1 Công nghệ 7 KNTT, phủ toàn bộ Chương I — Trồng trọt:

• Giới thiệu ngành trồng trọt ở Việt Nam: vai trò của ngành trồng trọt (cung cấp lương thực, thực phẩm cho con người; thức ăn cho chăn nuôi; nguyên liệu cho công nghiệp chế biến; sản phẩm xuất khẩu); các phương thức trồng trọt (trồng trọt ngoài tự nhiên; trồng trọt trong nhà có mái che như nhà kính, nhà lưới, nhà màng nhựa; trồng trọt trên giá thể, dung dịch — thủy canh, khí canh).
• Quy trình trồng trọt: bốn bước theo đúng thứ tự — làm đất và chuẩn bị giá thể; chọn giống và gieo trồng; chăm sóc (tưới nước, bón phân thúc, làm cỏ, vun xới, tỉa dặm, phòng trừ sâu bệnh); thu hoạch đúng thời điểm. Tiêu chí chọn giống cây trồng tốt: sinh trưởng tốt trong điều kiện địa phương, chống chịu sâu bệnh, năng suất cao, chất lượng tốt.
• Nhân giống vô tính cây trồng: khái niệm (tạo cây mới từ bộ phận của cây mẹ, không qua hạt); các phương pháp giâm cành, chiết cành, ghép; ưu điểm: cây con giữ được đặc tính tốt của cây mẹ, sớm cho thu hoạch.
• An toàn trong trồng trọt: quy tắc an toàn khi sử dụng thuốc bảo vệ thực vật (trang bị bảo hộ, phun xuôi chiều gió, chọn thời điểm phun, tuân thủ thời gian cách li trước khi thu hoạch) và hệ quả của việc vi phạm.

Đề chưa đưa vào các chương về lâm nghiệp, chăn nuôi và thủy sản — đó là nội dung nửa sau học kỳ 1, sẽ có ở các đề cuối kỳ.

Một lưu ý hữu ích: chương Trồng trọt cũng là nội dung mở đầu của Công nghệ 7 ở cả ba bộ sách (Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo, Cánh diều), với cùng một khung kiến thức cốt lõi: vai trò của ngành trồng trọt, quy trình trồng trọt bốn bước và các phương pháp nhân giống vô tính. Dù lớp em học bộ sách nào, em vẫn dùng đề này để ôn đúng phần kiến thức trọng tâm nhất của giữa kỳ 1; chỉ cần lưu ý tên gọi từng bài cụ thể có thể khác nhau đôi chút giữa các bộ sách.

Ma trận đề

Nhìn vào ma trận, có hai điểm đáng chú ý. Thứ nhất, mảng Quy trình trồng trọt và giống cây trồng nặng điểm nhất (3,25 điểm) và xuất hiện ở cả hai phần của đề — nắm chắc bốn bước của quy trình cùng nội dung từng bước là em đã khóa được phần lớn số điểm này. Thứ hai, chủ đề Ngành trồng trọt và các phương thức tuy chỉ có 0,75 điểm trắc nghiệm nhưng lại quay trở lại ở Câu 20 — câu vận dụng cao duy nhất của đề: muốn chọn đúng phương thức trồng rau cho gia đình chung cư, em phải hiểu thật rõ ba phương thức trồng trọt ngay từ những câu đầu tiên.

Đề bài đầy đủ

Phần I — Trắc nghiệm nhiều lựa chọn (4,0 điểm)

Mỗi câu chỉ có một đáp án đúng. Mỗi câu đúng được 0,25 điểm.

Chủ đề 1: Ngành trồng trọt và các phương thức trồng trọt

Câu 1. Ngành trồng trọt có vai trò nào sau đây đối với đời sống và sản xuất?
A. Cung cấp lương thực, thực phẩm cho con người; thức ăn cho chăn nuôi; nguyên liệu cho công nghiệp chế biến và sản phẩm để xuất khẩu
B. Chỉ cung cấp cây cảnh để trang trí nhà ở
C. Chỉ tạo ra sản phẩm phục vụ cho ngành xây dựng
D. Cung cấp điện năng cho sản xuất và sinh hoạt

Câu 2. Cây trồng được trồng trong nhà kính, nhà lưới, nhà màng nhựa thuộc phương thức trồng trọt nào sau đây?
A. Trồng trọt ngoài tự nhiên
B. Trồng trọt trên sông, hồ
C. Trồng trọt trong nhà có mái che
D. Trồng trọt trên giá thể và dung dịch

Câu 3. Phương thức trồng cây không dùng đất, cây sinh trưởng trên giá thể hoặc trong dung dịch dinh dưỡng được gọi là gì?
A. Trồng trọt ngoài đồng ruộng
B. Trồng trọt trên giá thể, dung dịch (thủy canh, khí canh)
C. Trồng xen canh nhiều loại cây trên cùng một ruộng
D. Trồng trọt trong nhà kính bằng đất vườn

Chủ đề 2: Quy trình trồng trọt và giống cây trồng

Câu 4. Quy trình trồng trọt gồm các bước được thực hiện theo thứ tự nào sau đây?
A. Gieo trồng → Làm đất → Chăm sóc → Thu hoạch
B. Chăm sóc → Làm đất → Gieo trồng → Thu hoạch
C. Thu hoạch → Gieo trồng → Làm đất → Chăm sóc
D. Làm đất, chuẩn bị giá thể → Chọn giống và gieo trồng → Chăm sóc → Thu hoạch

Câu 5. Bước đầu tiên trong quy trình trồng trọt là gì?
A. Thu hoạch sản phẩm
B. Làm đất và chuẩn bị giá thể
C. Bón phân thúc cho cây
D. Phòng trừ sâu, bệnh hại

Câu 6. Vì sao trước khi gieo trồng cần phải làm đất kĩ (cày, bừa, lên luống, bón lót)?
A. Để đất tơi xốp, thoáng khí, diệt cỏ dại và mầm sâu bệnh, tạo điều kiện tốt cho hạt nảy mầm và cây sinh trưởng
B. Để đất trở nên chặt và cứng hơn, giúp cây không bị đổ
C. Để tiêu diệt hết mọi vi sinh vật có ích trong đất
D. Chỉ để cho ruộng trồng trông đẹp mắt hơn

Câu 7. Trong bước chăm sóc cây trồng, việc làm cỏ và vun xới đất có tác dụng gì?
A. Làm cho cây trồng nhanh bị héo
B. Làm tăng lượng sâu bệnh trên cây
C. Làm đất bị chai cứng, rễ cây khó phát triển
D. Giúp đất tơi xốp, hạn chế cỏ dại cạnh tranh chất dinh dưỡng, giúp bộ rễ phát triển tốt

Câu 8. Giống cây trồng tốt cần đáp ứng tiêu chí nào sau đây?
A. Chỉ cần cho quả to, mẫu mã đẹp
B. Chỉ cần có giá bán cao trên thị trường
C. Sinh trưởng tốt trong điều kiện của địa phương, chống chịu được sâu bệnh, cho năng suất cao và chất lượng sản phẩm tốt
D. Chỉ cần trồng được ở mọi nơi mà không cần chăm sóc

Câu 9. Thu hoạch sản phẩm trồng trọt đúng thời điểm có ý nghĩa gì?
A. Bảo đảm năng suất và chất lượng sản phẩm, hạn chế thất thoát do thu quá sớm hoặc quá muộn
B. Giúp cây trồng tiếp tục ra hoa, kết quả thêm nhiều vụ nữa
C. Làm cho sản phẩm có thể bảo quản được vô thời hạn
D. Giúp giảm bớt công chăm sóc ở vụ trồng sau

Câu 10. Vụ trước, gia đình bác Tư trồng lúa bị sâu bệnh phá hại nhiều, năng suất thấp. Để khắc phục ở vụ sau, biện pháp nào sau đây là phù hợp nhất?
A. Vẫn dùng giống cũ nhưng tăng gấp đôi lượng thuốc trừ sâu
B. Bỏ hẳn việc trồng lúa trong nhiều năm liền
C. Chọn giống lúa có khả năng kháng sâu bệnh, phù hợp với mùa vụ và điều kiện đồng ruộng của địa phương
D. Gieo thật dày để cây này bù cho cây khác khi bị sâu hại

Chủ đề 3: Nhân giống vô tính cây trồng

Câu 11. Nhân giống vô tính cây trồng là hình thức nhân giống như thế nào?
A. Gieo hạt để hạt nảy mầm thành cây con
B. Lai tạo giữa hai giống cây khác nhau để tạo giống mới
C. Chăm sóc cây con mọc tự nhiên từ hạt rơi xuống đất
D. Tạo cây mới từ một bộ phận của cây mẹ như thân, cành, lá hoặc rễ mà không thông qua hạt

Câu 12. Phương pháp giâm cành được tiến hành bằng cách nào sau đây?
A. Bó bầu đất quanh một đoạn cành trên cây mẹ cho ra rễ rồi mới cắt xuống trồng
B. Cắt một đoạn cành (thân) có chồi khỏe của cây mẹ, cắm xuống đất ẩm để cành ra rễ, phát triển thành cây mới
C. Gắn mắt ghép của cây này lên gốc của cây khác
D. Rải hạt giống lên luống đất đã chuẩn bị

Câu 13. Khi chiết cành, người ta cần làm gì để cành chiết ra rễ?
A. Khoanh bỏ một đoạn vỏ trên cành, bó đất ẩm xung quanh vị trí khoanh vỏ, chờ cành ra rễ rồi cắt đem trồng
B. Cắt rời cành khỏi cây mẹ rồi cắm thẳng xuống đất
C. Buộc chặt cành vào thân cây mẹ và tưới nước hằng ngày
D. Ngâm cả cành cây vào dung dịch dinh dưỡng trong nhiều tuần

Câu 14. Ưu điểm nổi bật của nhân giống vô tính so với nhân giống bằng hạt là gì?
A. Cây con luôn có nhiều đặc tính hoàn toàn mới, khác hẳn cây mẹ
B. Cây con không cần chăm sóc vẫn sinh trưởng tốt
C. Cây con giữ được đặc tính tốt của cây mẹ và thường sớm cho thu hoạch
D. Chi phí và công chăm sóc luôn thấp hơn hẳn mọi phương pháp khác

Chủ đề 4: An toàn trong trồng trọt

Câu 15. Khi phun thuốc bảo vệ thực vật cho cây trồng, việc làm nào sau đây là đúng?
A. Phun ngược chiều gió để thuốc bay đều khắp ruộng
B. Không cần đeo khẩu trang, găng tay vì thuốc đã được pha loãng
C. Phun xong có thể thu hoạch sản phẩm về sử dụng ngay
D. Đeo khẩu trang, găng tay, phun xuôi chiều gió và chỉ thu hoạch sau khi hết thời gian cách li của thuốc

Câu 16. Vì sao không được thu hoạch rau ngay sau khi phun thuốc bảo vệ thực vật?
A. Vì rau sẽ mất đi màu xanh tự nhiên
B. Vì thuốc chưa phân hủy hết, còn tồn dư trên sản phẩm, có thể gây ngộ độc cho người sử dụng
C. Vì cây rau cần thời gian để hấp thụ hết thuốc vào trong quả
D. Vì thu hoạch sớm sẽ làm cây rau bị chết

Phần II — Tự luận (6,0 điểm)

Câu 17 (1,5 điểm — Quy trình trồng trọt).
a) Trình bày quy trình trồng trọt gồm những bước nào. Nêu nội dung chính của từng bước.
b) Trong bước chăm sóc cần thực hiện những công việc chủ yếu nào? Vì sao phải chăm sóc cây trồng thường xuyên và đúng kĩ thuật?

Câu 18 (1,5 điểm — Nhân giống vô tính cây trồng).
a) Kể tên các phương pháp nhân giống vô tính cây trồng mà em đã học.
b) Mô tả cách tiến hành phương pháp giâm cành. Nêu ưu điểm của nhân giống vô tính cây trồng.

Câu 19 (1,5 điểm — Tình huống an toàn lao động). Anh Nam phun thuốc trừ sâu cho luống rau cải vào giữa trưa nắng gắt. Anh không đeo khẩu trang và găng tay, lại đứng phun ngược chiều gió nên thuốc bay cả vào mặt. Phun xong, chiều cùng ngày anh hái rau về cho gia đình ăn.
a) Chỉ ra những việc làm chưa đúng của anh Nam trong tình huống trên.
b) Đề xuất cách phun thuốc và sử dụng sản phẩm đúng, bảo đảm an toàn cho người phun thuốc và cho người sử dụng rau.

Câu 20 (1,5 điểm — Bài tập vận dụng tổng hợp). Gia đình em sống trong căn hộ chung cư, không có đất vườn nhưng muốn có rau sạch để ăn hằng ngày.
a) Em hãy đề xuất phương thức trồng rau phù hợp với điều kiện của gia đình và giải thích lí do lựa chọn phương thức đó.
b) Trình bày kế hoạch trồng một loại rau ăn lá ngắn ngày trong thùng xốp đặt trên ban công, gồm các khâu: chuẩn bị giá thể, gieo hạt, chăm sóc, thu hoạch và các biện pháp bảo đảm an toàn thực phẩm.

— Hết đề —

Đáp án và giải thích chi tiết

Bảng đáp án nhanh Phần I (Câu 1–16)

Đáp án phân bố đều tuyệt đối: A, B, C, D mỗi phương án đúng đúng 4 câu (A: 1, 6, 9, 13; B: 3, 5, 12, 16; C: 2, 8, 10, 14; D: 4, 7, 11, 15). Hãy làm chắc từng câu theo phần giải thích dưới đây thay vì đoán theo quy luật — quy luật phân bố chỉ nên dùng để soát lại bài khi đã làm xong.

Giải thích từng câu Phần I

Câu 1 — Đáp án A.

Ngành trồng trọt là ngành sản xuất quan trọng, cung cấp lương thực, thực phẩm cho con người; cung cấp thức ăn cho ngành chăn nuôi; cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp chế biến (mía đường, chè, cà phê, cao su...) và tạo ra nhiều mặt hàng nông sản có giá trị xuất khẩu.

Phương án B, C thu hẹp sai vai trò của ngành.

Phương án D: vai trò của ngành điện.

Câu 2 — Đáp án C.

Các phương thức trồng trọt ở Việt Nam gồm: trồng trọt ngoài tự nhiên; trồng trọt trong nhà có mái che (nhà kính, nhà lưới, nhà màng nhựa) giúp cây tránh được tác động bất lợi của thời tiết và hạn chế sâu bệnh; trồng trọt trên giá thể, dung dịch. Nhà kính thuộc nhóm nhà có mái che, không thuộc phương thức trên giá thể, dung dịch — vì cây trong nhà kính vẫn thường trồng trong đất hoặc giá thể rắn, điểm phân biệt nằm ở "có mái che" chứ không phải "không dùng đất".

Câu 3 — Đáp án B.

Trồng trọt trên giá thể, dung dịch là phương thức trồng cây không dùng đất: cây được trồng trên các giá thể trơ (xơ dừa, đá trân châu...) hoặc ngâm rễ trong dung dịch dinh dưỡng — tiêu biểu là thủy canh và khí canh. Đây là phương án sẽ quay lại ở Câu 20 khi em phải chọn cách trồng rau cho gia đình chung cư.

Câu 4 — Đáp án D.

Quy trình trồng trọt đúng thứ tự là: làm đất và chuẩn bị giá thể → chọn giống và gieo trồng → chăm sóc → thu hoạch. Các phương án còn lại đảo lộn thứ tự các bước, không thể thực hiện được trong thực tế — không thể chăm sóc cây chưa gieo, càng không thể thu hoạch trước khi trồng.

Câu 5 — Đáp án B.

Mọi hoạt động trồng trọt đều bắt đầu bằng việc làm đất và chuẩn bị giá thể (cày, bừa, lên luống, bón lót đối với trồng trên đất; chuẩn bị thùng, giá thể đối với trồng trong chậu) để tạo môi trường cho hạt giống, cây con phát triển. Đây là câu hỏi "chốt" cho Câu 4: ai nhớ bước đầu tiên thì cả dãy thứ tự sẽ tự đúng.

Câu 6 — Đáp án A.

Làm đất kĩ giúp đất tơi xốp, thoáng khí, tăng khả năng giữ nước và chất dinh dưỡng hợp lí, đồng thời diệt trừ cỏ dại, mầm sâu bệnh trong đất, tạo điều kiện tốt nhất cho hạt nảy mầm và bộ rễ phát triển. Làm đất không nhằm làm đất chặt cứng (B) hay tiêu diệt vi sinh vật có ích (C) — hai phương án này đều đi ngược chính mục đích của việc làm đất.

Câu 7 — Đáp án D.

Làm cỏ giúp loại bỏ cây cạnh tranh nước, ánh sáng và chất dinh dưỡng với cây trồng; vun xới giúp lớp đất mặt tơi xốp, thoáng khí, giữ ẩm và kích thích bộ rễ phát triển. Đây là những công việc thường xuyên trong bước chăm sóc — bước dài nhất của quy trình trồng trọt.

Câu 8 — Đáp án C.

Giống cây trồng tốt phải sinh trưởng, phát triển tốt trong điều kiện khí hậu, đất đai của địa phương; có khả năng chống chịu sâu bệnh và điều kiện bất lợi; cho năng suất cao, chất lượng sản phẩm tốt và ổn định. Chỉ xét mẫu mã (A) hoặc giá bán (B) là phiến diện; không có giống nào trồng tốt ở mọi nơi mà không cần chăm sóc (D).

Câu 9 — Đáp án A.

Thu hoạch đúng thời điểm (đúng độ chín, đúng lúc thời tiết thuận lợi) giúp sản phẩm đạt năng suất và chất lượng cao nhất, giảm thất thoát do rơi rụng, dập nát, hư hỏng. Thu quá sớm sản phẩm non, chất lượng kém; thu quá muộn sản phẩm già, dễ thối hỏng, bị sâu bệnh, chim chuột phá hại.

Phương án C sai ở chữ "vô thời hạn" — không cách thu hoạch nào làm sản phẩm giữ được mãi.

Câu 10 — Đáp án C.

Nguyên nhân sâu bệnh nặng thường gắn với giống có sức chống chịu kém hoặc không phù hợp điều kiện địa phương. Biện pháp bền vững nhất là chọn giống kháng (chống chịu) sâu bệnh, phù hợp mùa vụ và đồng ruộng địa phương, kết hợp chăm sóc đúng kĩ thuật. Tăng gấp đôi thuốc hóa học (A) gây tốn kém, ô nhiễm và tồn dư độc hại; gieo dày (D) càng làm ruộng rậm rạp, sâu bệnh phát triển mạnh hơn — cả hai đều là "chữa triệu chứng" theo hướng làm bệnh nặng thêm.

Câu 11 — Đáp án D.

Nhân giống vô tính là hình thức tạo cây mới từ một bộ phận sinh dưỡng của cây mẹ (thân, cành, lá, rễ, mắt ghép) mà không thông qua quá trình thụ phấn, tạo hạt; cây con mang đặc tính di truyền giống hệt cây mẹ.

Phương án A: nhân giống hữu tính bằng hạt.

Phương án B: lai giống — hai khái niệm đề rất thích đặt cạnh nhau để thử em.

Câu 12 — Đáp án B.

Giâm cành là cắt một đoạn cành (thân) bánh tẻ, khỏe mạnh, có chồi của cây mẹ, xử lí và cắm xuống đất (giá thể) ẩm; sau một thời gian, tại vị trí cắm sẽ ra rễ và phát triển thành cây mới.

Phương án A: chiết cành.

Phương án C: ghép — cặp bẫy giâm/chiết này sẽ còn lặp lại nguyên vẹn ở Câu 13 và Câu 18.

Câu 13 — Đáp án A.

Chiết cành gồm các thao tác: chọn cành khỏe trên cây mẹ, khoanh bỏ một đoạn vỏ, cạo sạch lớp nhớt, bó bầu đất ẩm (thường trộn rơm, xơ dừa) quanh vị trí khoanh vỏ và bọc lại; khi bầu đất ra nhiều rễ thì cắt cành khỏi cây mẹ đem trồng. Điểm phân biệt sống còn: ở chiết cành, cành ra rễ ngay khi còn ở trên cây mẹ; ở giâm cành, cành bị cắt rời trước rồi mới cắm xuống đất cho ra rễ.

Câu 14 — Đáp án C.

Vì cây con được tạo ra từ bộ phận của cây mẹ nên giữ nguyên được đặc tính tốt của cây mẹ (năng suất, chất lượng quả...), đồng thời cây con đã ở giai đoạn phát triển cao nên sớm ra hoa, cho quả hơn so với cây trồng từ hạt.

Phương án A sai hẳn về bản chất: cây con giống cây mẹ chứ không mang đặc tính hoàn toàn mới — đặc tính mới là chuyện của lai giống và gieo hạt.

Câu 15 — Đáp án D.

Khi phun thuốc bảo vệ thực vật phải trang bị bảo hộ (khẩu trang, găng tay, kính, quần áo dài); phun xuôi chiều gió để thuốc không bay vào người; phun vào lúc trời mát; sau khi phun phải tuân thủ thời gian cách li ghi trên nhãn thuốc mới được thu hoạch sản phẩm. Các phương án A, B, C đều là việc làm nguy hiểm hoặc vi phạm quy định an toàn — và cả ba đều xuất hiện lại trong tình huống của anh Nam ở Câu 19.

Câu 16 — Đáp án B.

Thuốc bảo vệ thực vật cần một khoảng thời gian nhất định (thời gian cách li, thường từ vài ngày đến vài tuần tùy loại thuốc) để phân hủy xuống dưới ngưỡng an toàn. Thu hoạch ngay sau khi phun khiến tồn dư thuốc trên rau còn cao, người ăn phải có thể bị ngộ độc cấp tính hoặc tích lũy gây hại lâu dài. Nhớ kĩ cụm từ "thời gian cách li" — đó là từ khóa chấm điểm của cả Câu 15, 16 và 19.

Đáp án và gợi ý chấm Phần II (tự luận)

Trong đề trực tuyến, 4 câu tự luận được đánh số Câu 17–20; dưới đây là gợi ý chấm theo từng bước điểm.

Câu 17 (1,5 điểm — Quy trình trồng trọt).

• Ý a (1,0 điểm — Nhận biết): Trình bày đủ 4 bước với nội dung chính, mỗi bước 0,25 điểm: Bước 1 — Làm đất và chuẩn bị giá thể: cày, bừa, đập đất, lên luống, bón phân lót để đất tơi xốp, giàu dinh dưỡng (hoặc chuẩn bị đất/giá thể sạch trong chậu, thùng). Bước 2 — Chọn giống và gieo trồng: chọn giống tốt, phù hợp mùa vụ, địa phương; xử lí hạt giống (nếu cần), gieo trồng đúng mật độ, khoảng cách và thời vụ. Bước 3 — Chăm sóc: tưới nước, bón phân thúc, làm cỏ, vun xới, tỉa dặm và phòng trừ sâu bệnh trong suốt quá trình cây sinh trưởng. Bước 4 — Thu hoạch: thu hoạch đúng thời điểm, đúng kĩ thuật để bảo đảm năng suất, chất lượng sản phẩm và sơ chế, bảo quản sau thu hoạch.
• Ý b (0,5 điểm — Thông hiểu): Công việc chăm sóc chủ yếu (0,25 điểm): tưới nước giữ ẩm, bón phân thúc, làm cỏ, vun xới, tỉa cành/dặm cây, theo dõi và phòng trừ sâu bệnh. Lí do phải chăm sóc thường xuyên, đúng kĩ thuật (0,25 điểm): cây trồng sinh trưởng liên tục và nhu cầu nước, dinh dưỡng thay đổi theo từng giai đoạn; chăm sóc kịp thời giúp cây khỏe, chống chịu tốt, cho năng suất và chất lượng cao; nếu bỏ qua hoặc làm sai kĩ thuật (tưới úng, bón thừa phân, để sâu bệnh bùng phát) cây sẽ còi cọc, giảm năng suất, thậm chí chết.

Câu 18 (1,5 điểm — Nhân giống vô tính cây trồng).

• Ý a (0,5 điểm — Nhận biết): Các phương pháp nhân giống vô tính phổ biến: giâm cành, chiết cành và ghép (ghép cành, ghép mắt) — kể được 3 phương pháp đạt tối đa; kể thêm được tách chồi/chiết củ, nuôi cấy mô càng tốt.
• Ý b (1,0 điểm — Thông hiểu): Cách giâm cành (0,5 điểm): chọn cành bánh tẻ khỏe, không sâu bệnh của cây mẹ; cắt đoạn cành dài khoảng 10–15 cm (tùy loại cây) có từ 2–3 chồi, cắt vát gốc, tỉa bớt lá; cắm cành vào đất/giá thể đã chuẩn bị, tưới giữ ẩm và che nắng nhẹ; sau một thời gian cành ra rễ, nảy chồi thành cây mới thì đem trồng. Ưu điểm của nhân giống vô tính (0,5 điểm): cây con giữ được đặc tính tốt của cây mẹ; cây sớm ra hoa, kết quả, cho thu hoạch sớm hơn trồng từ hạt; có thể nhân được những cây khó hoặc không có hạt; hệ số nhân giống cao (đặc biệt với giâm cành, ghép). Nêu được ít nhất 2 ưu điểm là đạt.

Câu 19 (1,5 điểm — Tình huống an toàn lao động).

• Ý a (0,5 điểm — Thông hiểu): Những việc làm chưa đúng của anh Nam (chỉ ra được ít nhất 3 ý): phun thuốc vào giữa trưa nắng gắt (thuốc dễ bay hơi, người phun dễ say nắng, hiệu quả thuốc giảm); không đeo khẩu trang, găng tay bảo hộ khiến thuốc tiếp xúc trực tiếp với da, đường hô hấp; đứng phun ngược chiều gió làm thuốc bay vào mặt, vào người; thu hoạch rau ngay trong ngày phun thuốc, vi phạm thời gian cách li, rau còn tồn dư thuốc độc.
• Ý b (1,0 điểm — Vận dụng): Cách làm đúng (nêu đủ các ý chính): trang bị đầy đủ bảo hộ lao động (khẩu trang, găng tay, kính, quần áo dài tay) trước khi pha và phun thuốc; chọn thời điểm phun thích hợp (sáng sớm hoặc chiều mát, tránh trưa nắng gắt và lúc gió mạnh, mưa); đứng phun xuôi chiều gió, phun đều, đúng liều lượng hướng dẫn trên nhãn thuốc; sau khi phun thay quần áo, tắm rửa sạch sẽ, cất thuốc và dụng cụ xa tầm tay trẻ em, nguồn nước sinh hoạt; chỉ thu hoạch rau sau khi đã hết thời gian cách li của loại thuốc đã phun (theo hướng dẫn trên bao bì) và rửa rau kĩ nhiều lần bằng nước sạch trước khi chế biến.

Câu 20 (1,5 điểm — Bài tập vận dụng tổng hợp).

• Ý a (0,5 điểm — Vận dụng): Phương thức phù hợp: trồng trên giá thể trong thùng xốp, chậu, khay đặt ở ban công (hoặc trồng thủy canh đơn giản) — lí do (nêu được ít nhất 2 ý): không cần đất vườn, tận dụng được không gian nhỏ hẹp của chung cư; chủ động được nguồn rau sạch, không hoặc hạn chế tối đa thuốc bảo vệ thực vật hóa học; giá thể nhẹ, sạch, dễ di chuyển, dễ chăm sóc, phù hợp với điều kiện gia đình ở thành phố.
• Ý b (1,0 điểm — Vận dụng cao): Kế hoạch trồng rau ăn lá (ví dụ rau cải, xà lách, rau muống, mồng tơi...) gồm đủ 5 khâu, mỗi khâu hợp lí được tính điểm tương ứng: Chuẩn bị giá thể: thùng xốp có đục lỗ thoát nước, đất trộn với phân hữu cơ hoai mục, xơ dừa/tro trấu cho tơi xốp; Gieo hạt: chọn hạt giống rõ nguồn gốc, gieo đều với mật độ hợp lí, phủ lớp đất mỏng, tưới ẩm nhẹ; Chăm sóc: tưới nước hằng ngày sáng sớm/chiều mát giữ ẩm vừa phải, đặt nơi có đủ ánh nắng, nhổ cỏ, tỉa cây thưa, bón thêm phân hữu cơ hoặc nước phân loãng, bắt sâu bằng tay/bẫy sinh học; Thu hoạch: thu hoạch sau khoảng 25–35 ngày tùy loại rau (rau ăn lá ngắn ngày), cắt tỉa từng đợt, không thu ngay sau khi bón thúc; An toàn thực phẩm: không dùng thuốc bảo vệ thực vật hóa học (hoặc chỉ dùng chế phẩm sinh học), rửa rau kĩ bằng nước sạch trước khi chế biến, nguồn nước tưới phải là nước sạch. Trình bày thiếu một khâu trừ điểm tương ứng; kế hoạch có tính khả thi cao, đúng kĩ thuật mới đạt điểm tối đa.

Thang điểm chi tiết của đề

Để tự chấm bài sau khi làm, em đối chiếu theo thang điểm sau:

• Phần I: 16 câu × 0,25 điểm = 4,0 điểm (mỗi câu đúng 0,25 điểm, sai hoặc bỏ trống 0 điểm). Trong đó Chủ đề 1: Câu 1–3; Chủ đề 2: Câu 4–10; Chủ đề 3: Câu 11–14; Chủ đề 4: Câu 15–16
• Phần II: 4 câu × 1,5 điểm = 6,0 điểm, chấm theo từng bước như gợi ý chấm ở trên. Hai câu có cấu trúc điểm rất khác nhau cần để ý: Câu 17 ý a nặng tới 1,0 điểm và chấm theo từng bước của quy trình (thiếu một bước mất 0,25 điểm), còn Câu 20 ý b chấm theo 5 khâu của bản kế hoạch (thiếu một khâu trừ điểm tương ứng) — cả hai đều là dạng "liệt kê đủ mới đủ điểm", hãy gạch đầu dòng từng mục trước khi viết

Tổng cộng 10,0 điểm. Trên hệ thống ClassOn, điểm được quy đổi sang thang 40. Gợi ý phân bổ 60 phút làm bài: Phần I khoảng 18 phút, mỗi câu tự luận khoảng 9 phút, chừa khoảng 6 phút cuối để soát lại ba việc hay sai nhất của đề: thứ tự 4 bước quy trình trồng trọt đã đúng chưa, giâm cành — chiết cành đã phân biệt đúng chưa, và bản kế hoạch ở Câu 20b đã đủ 5 khâu chưa.

Làm đề trực tuyến trên ClassOn

Đọc đề và đáp án trong bài viết giúp em hiểu cách giải, nhưng cảm giác thi thật chỉ có khi bấm giờ và tự làm trọn vẹn trong 60 phút. Em có thể làm đề kiểm tra giữa kỳ 1 Công nghệ 7 trực tuyến ngay trên ClassOn:

• Đồng hồ đếm ngược 60 phút như phòng thi, giúp em tập phân bổ thời gian cho cả phần trắc nghiệm và tự luận.
• Phần trắc nghiệm (Phần I) được chấm tự động ngay khi nộp bài — em biết ngay mình mất điểm ở câu nào để đối chiếu với phần giải thích trong bài viết này.
• Xem đề thi công khai không cần đăng nhập; chỉ khi muốn nộp bài và lưu kết quả, em mới cần một tài khoản ClassOn miễn phí.
• Giáo viên cũng có thể tạo lớp miễn phí trên ClassOn và giao chính đề này cho học sinh làm, rồi dùng gợi ý chấm và thang điểm chi tiết trong bài viết này để chấm, nhận xét phần tự luận của học sinh.

Cách ôn tập theo từng chủ đề của đề

Chủ đề 1 — Ngành trồng trọt và các phương thức trồng trọt. Thuộc bốn vai trò của ngành trồng trọt như một cụm cố định: cho con người (lương thực, thực phẩm) — cho chăn nuôi (thức ăn) — cho công nghiệp (nguyên liệu chế biến) — cho xuất khẩu (nông sản). Với ba phương thức trồng trọt, học theo dấu hiệu nhận biết: thấy "nhà kính, nhà lưới, nhà màng" là nghĩ ngay tới nhà có mái che; thấy "không dùng đất, giá thể, dung dịch, thủy canh, khí canh" là nghĩ tới phương thức trên giá thể, dung dịch; còn lại là trồng ngoài tự nhiên. Chỉ hai dấu hiệu này là đủ xử lí Câu 2, Câu 3 và cả ý a của Câu 20.

Chủ đề 2 — Quy trình trồng trọt và giống cây trồng (3,25 điểm, nặng nhất đề). Viết dãy bốn bước ra giấy nháp ngay khi ôn: Làm đất → Gieo trồng → Chăm sóc → Thu hoạch, kèm dưới mỗi bước 3–4 công việc chính. Điểm mấu chốt: "chọn giống" nằm trong bước gieo trồng chứ không đứng riêng, và "bón lót" thuộc bước làm đất còn "bón thúc" thuộc bước chăm sóc — đề rất hay gài hai chi tiết này. Tiêu chí giống tốt gồm bốn ý: hợp địa phương, chống chịu sâu bệnh, năng suất cao, chất lượng tốt; thiếu một ý là phương án chưa trọn.

Chủ đề 3 — Nhân giống vô tính cây trồng (2,5 điểm). Vẽ một sơ đồ ba nhánh giâm — chiết — ghép và ghi dưới mỗi nhánh đúng một câu thao tác lõi: giâm = cắt đoạn cành, cắm xuống đất ẩm chờ ra rễ; chiết = khoanh vỏ cành còn trên cây, bó bầu đất chờ ra rễ rồi mới cắt; ghép = gắn mắt/cành của cây này lên gốc cây khác. Sau đó học ưu điểm theo cặp nhân — quả: vì cây con là "bản sao" của cây mẹ nên giữ đặc tính tốt và vì đã ở giai đoạn phát triển cao nên sớm thu hoạch. Phân biệt được ba thao tác này là em giữ trọn cả mảng.

Chủ đề 4 — An toàn trong trồng trọt (2,0 điểm). Học thành một checklist 5 mục của người phun thuốc: bảo hộ đầy đủ; phun sáng sớm/chiều mát; phun xuôi chiều gió; đúng liều lượng trên nhãn; tuân thủ thời gian cách li rồi mới thu hoạch. Cả Câu 15, 16 (trắc nghiệm) và Câu 19 (tự luận) đều dùng chung checklist này — tình huống của anh Nam vi phạm gần như cả 5 mục, nên khi viết Câu 19 em chỉ việc đối chiếu từng việc làm của anh với checklist và nêu cách sửa tương ứng.

Lộ trình ôn 3 buổi gợi ý:

• Buổi 1: Ôn Chủ đề 1 và Chủ đề 2; viết lại dãy 4 bước quy trình trồng trọt kèm nội dung từng bước từ trí nhớ; làm lại Phần I Câu 1–10 và viết trọn Câu 17.
• Buổi 2: Ôn Chủ đề 3 và Chủ đề 4; vẽ sơ đồ giâm — chiết — ghép và checklist an toàn phun thuốc; làm lại Phần I Câu 11–16 và viết Câu 18, Câu 19.
• Buổi 3: Làm trọn đề trong 60 phút trên ClassOn; riêng Câu 20 hãy tập viết bản kế hoạch 5 khâu cho một loại rau ăn lá cụ thể (cải xanh hoặc xà lách) trong đúng 10 phút; tự chấm bằng thang điểm chi tiết và ghi lỗi vào sổ tay lỗi sai.

Lỗi sai thường gặp — những cái bẫy mất điểm đáng tiếc nhất ở đề này

1. Đảo thứ tự các bước của quy trình trồng trọt (Câu 4, Câu 5, Câu 17a). Đây là lỗi mất điểm hàng loạt nhất vì một lần nhầm thứ tự kéo theo sai cả ở trắc nghiệm lẫn tự luận. Cách tránh: thuộc dãy "Làm đất — Gieo trồng — Chăm sóc — Thu hoạch" như một câu thần chú, và nhớ hai mốc phụ: bón lót ở bước làm đất, bón thúc ở bước chăm sóc.
2. Nhầm giâm cành với chiết cành (Câu 12, Câu 13, Câu 18b). Hai phương pháp đều dùng cành của cây mẹ nên rất dễ lẫn. Cách tránh: chỉ cần một câu hỏi phân biệt — "khi ra rễ, cành còn ở trên cây mẹ hay đã bị cắt rời?" Còn trên cây là chiết, đã cắt rời cắm xuống đất là giâm.
3. Gán nhà kính vào phương thức trồng trên giá thể, dung dịch (Câu 2). Nhà kính là dấu hiệu của phương thức trong nhà có mái che; tiêu chí của phương thức giá thể/dung dịch là "không dùng đất". Cách tránh: phân loại theo đúng một tiêu chí mà câu hỏi đang nhắm tới — có mái che hay không dùng đất — đừng gộp cả hai làm một.
4. Chọn biện pháp "tăng thuốc, gieo dày" khi cây bị sâu bệnh (Câu 10). Cả hai cách đều làm sâu bệnh nặng hơn và gây tồn dư độc hại; đáp án bền vững luôn bắt đầu từ giống kháng bệnh, hợp địa phương. Cách tránh: trong các câu tình huống sản xuất, ưu tiên phương án xử lí từ nguyên nhân (giống, kĩ thuật chăm sóc) thay vì phương án xử lí triệu chứng bằng hóa chất.
5. Quên thời gian cách li khi thu hoạch (Câu 15, Câu 16, Câu 19b). Thu hoạch ngay sau khi phun thuốc là việc làm nguy hiểm nhất trong tình huống của đề, vì tồn dư thuốc gây ngộ độc cho người ăn. Cách tránh: thuộc lòng cụm "phun xong — chờ hết thời gian cách li theo nhãn thuốc — mới thu hoạch, rửa kĩ trước khi ăn" và luôn viết ý này trong mọi câu hỏi về an toàn.
6. Viết bản kế hoạch trồng rau thiếu khâu (Câu 20b). Gợi ý chấm đếm đủ 5 khâu: giá thể, gieo hạt, chăm sóc, thu hoạch, an toàn thực phẩm — thiếu khâu an toàn thực phẩm là lỗi phổ biến nhất vì nhiều bạn coi đó là chuyện "phụ". Cách tránh: trước khi viết, liệt kê 5 đầu mục ra nháp rồi viết lần lượt theo đúng thứ tự đó, mỗi khâu 2–3 câu cụ thể.

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Đề kiểm tra giữa kỳ 1 Công nghệ 7 trên ClassOn có miễn phí không?
Đáp: Có. ClassOn miễn phí 100% — xem đề, làm bài, xem đáp án và giải thích đều không thu phí, không có gói trả tiền ẩn.

Hỏi: Vì sao đề Công nghệ lại có phần tự luận chiếm tới 60% điểm số?
Đáp: Vì Công nghệ là môn học gắn với thực hành: bên cạnh việc nhớ kiến thức, em cần biết trình bày một quy trình kĩ thuật theo đúng thứ tự, mô tả một thao tác nhân giống và lập một kế hoạch trồng trọt hoàn chỉnh — những kĩ năng trắc nghiệm khách quan không kiểm tra hết được. Cấu trúc 40% trắc nghiệm — 60% tự luận bám đúng dạng đề kiểm tra định kỳ môn này ở trường.

Hỏi: Xem và làm đề có cần đăng nhập không?
Đáp: Xem đề thi công khai và đọc đáp án, giải thích trong bài viết này không cần đăng nhập. Nếu muốn nộp bài, xem điểm chấm tự động và lưu kết quả trên hệ thống, em cần một tài khoản ClassOn miễn phí.

Hỏi: Đề này có khớp với tiến độ giữa kỳ 1 ở trường em không?
Đáp: Đề biên soạn theo sách Kết nối tri thức với cuộc sống, phạm vi là toàn bộ Chương I — Trồng trọt (ngành trồng trọt, quy trình trồng trọt, nhân giống vô tính, an toàn lao động), đúng tiến độ nửa đầu học kỳ 1 của đa số trường. Học sinh học Chân trời sáng tạo hoặc Cánh diều vẫn dùng đề này để ôn rất tốt vì chương Trồng trọt cũng là nội dung mở đầu ở các bộ sách đó với cùng khung kiến thức cốt lõi.

Hỏi: Câu 20 yêu cầu lập kế hoạch trồng rau thì ôn thế nào cho chắc?
Đáp: Hãy chọn sẵn một loại rau ăn lá ngắn ngày mà em quen thuộc (cải xanh, xà lách, mồng tơi...) và viết mẫu một bản kế hoạch đủ 5 khâu trong vở ôn tập: chuẩn bị giá thể — gieo hạt — chăm sóc — thu hoạch — an toàn thực phẩm. Vào phòng thi, em chỉ việc trình bày lại bản kế hoạch đó và điều chỉnh vài chi tiết cho khớp bối cảnh ban công chung cư của đề.

Hỏi: Giáo viên có thể dùng đề này cho lớp của mình không?
Đáp: Hoàn toàn được: tạo lớp miễn phí trên ClassOn, giao đề cho học sinh làm trực tuyến có bấm giờ và chấm tự động phần trắc nghiệm, và dùng gợi ý chấm cùng thang điểm chi tiết trong bài viết này để chấm, nhận xét phần tự luận của học sinh.

Tài liệu liên quan và đề thi tiếp theo

Đề Công nghệ 7 này thuộc đợt đề kiểm tra giữa kỳ 1 các môn lớp 6–12 đang được ClassOn đăng tải dần lên kho đề thi công khai — vào Xem đề thi công khai để làm bài ngay, hoặc xem toàn bộ danh sách đề tại kho đề thi công khai của ClassOn để chọn thêm đề các môn, các lớp khác, trong đó có đề giữa kỳ 1 Công nghệ 6 (nhà ở và bảo quản thực phẩm), Công nghệ 8 (vẽ kĩ thuật và cơ khí) và Công nghệ 9 (định hướng nghề nghiệp và mạng điện trong nhà) cùng đợt — từ khu vườn trên ban công, em có thể đi tiếp sang bản vẽ kĩ thuật và mạng điện trong chính ngôi nhà mình.

Chúc em ôn tập hiệu quả: với Công nghệ 7 giữa kỳ 1, điểm số quyết định ở việc thuộc đúng thứ tự bốn bước trồng trọt, phân biệt rạch ròi giâm cành — chiết cành và không bao giờ quên thời gian cách li của thuốc bảo vệ thực vật. Học tốt nhé!